နောက်ဆုံးရ သတင်း
နေပြည်တော်- စက်တင်ဘာလ ၃ ရက်၊ စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးဝင်းမြင့်သည် ကနေဒါနိုင်ငံ၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကုန်သွယ်ရေး ဝန်ကြီး Mr.Edward Fast ဦးဆောင်သည့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား ၂၀၁၂ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ (၃)ရက်၊ တနင်္လာနေ့ (၁၃း၀၀)နာရီ အချိန်တွင် လက်ခံတွေ့ဆုံပြီး မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကနေဒါနိုင်ငံ အကြား စီးပွားရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို ရင်းနှီးပွင့်လင်းစွာ ဆွေးနွေးခဲ့သည်။ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးမှ ဆွေးနွေးရာတွင် ကနေဒါနိုင်ငံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့သည် ပဲမျိုးစုံ ထုတ်လုပ်တင်ပို့ ရောင်းချမှု၌ ပထမနှင့်ဒုတိယနေရာအသီးသီး တည်ရှိနေပါကြောင်း ထုတ်လုပ်တင်ပို့ရောင်းချမှု နည်းပညာအပိုင်းတွင် ကွာခြားမှုရှိနေသဖြင့် နည်းပညာနှင့်် ထုတ်လုပ်တင်ပို့မှု၊ အရည်အသွေး ထိန်းသိမ်းမှု အပိုင်းများအား အပြန်အလှန်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး၊ မြန်မာနိုင်ငံနှင့်ကနေဒါနိုင်ငံတို့ အကြားနှစ်နိုင်ငံရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့်ကုန်သွယ်မှုပမာဏမှာနည်းပါးလျက်ရှိသဖြင့််ပိုမိုမြှင့်တင်နိုင်ရေးအတွက်အပြန်အလှန်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး၊ ကနေဒါနိုင်ငံမှ ဖွဲ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများအား ကုန်သွယ်မှု အထူး အခွင့်အရေး ပေးအပ်ထားသည့် GSP (Generalized System of Preference) အား မြန်မာ ကုန်သည် လုပ်ငန်းရှင်များမှ အပြည့်အ၀ အသုံးချနိုင်စေရေးအတွက် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးရေးတို့နှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးခဲ့သည်။
အဆိုပါ ဆွေးနွေးပွဲသို့ကုန်သွယ်ရေးညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန၊ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်၊ နယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေးဦးစီးဌာန၊ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်၊ မြန်မာ့လယ်ယာထွက်ကုန်ပစ္စည်းရောင်းဝယ်ရေး၊ ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူးနှင့် တာဝန်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များ တက်ရောက်ကြသည်။
ထို့နောက် ကနေဒါနိုင်ငံ ကုန်သည်များအသင်းမှ ဒုတိယဥက္ကဌ Mr. Derek Van Pelt ဦးဆောင်သည့် စီပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များနှင့်ကုန်သွယ်ရေးညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန၊ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဦးဆောင်သော ဌာနဆိုင်ရာ တာဝန်ရှိ ပုဂ္ဂိုလ်များသည် လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ အသေးစိတ်ကိစ္စရပ်များကို ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးကြသည်။
ထိုင်းနိုင်ငံမှ အဆိုပြု တင်ပြတဲ့ အာဆီယံဆန်အသင်း (ASEAN Rice Cartel) ဖွဲ့စည်းဖိ့ုအဆိုမှာ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်သွားဖို့ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေဖြစ်တဲ့ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ မြန်မာ၊ လာအိုနိုင်ငံတို့က သဘောတူထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံ စီးပွားရေးနဲ့ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနက ဆိုတယ်။ အာဆီယံဆန်အသင်းကို ယခုနှစ်ကုန်ပိုင်းမှာ ဖွဲ့စည်း သွားမှာဖြစ်ကြောင်း၊ နှစ်စဉ် ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ဆန်ဈေးနှုန်း တိုးမြှင့်သွားဖို့ ရည်ရွယ်ကြောင်း၊ ဆန်အသင်းက ဆန်ဈေးနှုန်း တည်ငြိမ်ရေးနဲ့ ဒေသတွင်း စားနပ်ရိက္ခာ ဖူလုံရေးကို ဆောင် ရွက်နိုင်မှာဖြစ်ကြောင်း၊ အာဆီယံဆန် အသင်းဖွဲ့စည်းပြီး နောက်ပိုင်းမှာအရည်အသွေးမြင့် ဆန်ဖြူ ဈေးနှုန်းကို တစ်တန် ကို အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၀ မှ ၈၀ ကြား မြှင့်တင်သွားနိုင်မှာ ဖြစ်ကြောင်းလည်း ထည့်သွင်းပြောကြားသွားတယ်။
၎င်းလှုပ်ရှားမှုက အစိုးရမှ ဆန်ချေးငွေထုတ်ပေးတဲ့ အစီအစဉ်နဲ့ ပိ့ုကုန်တင်ပို့မှုကို ကူညီပေးနေတဲ့ အခြေအနေမှ ပြန်လည်နာလန်ထူလာစေရေး ဆန်ဈေးနှုန်းမြင့်မားစေဖို့ ဆွဲတင်ပေးတဲ့ ဆန်အသင်းဖွဲ့စည်းရေး ထိုင်းအစိုးရအတွက် သိသာထင်ရှားတဲ့ လှုပ်ရှားမှုဖြစ်ပါတယ်။ အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ် အနေနဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းနဲ့ ပို့ကုန်တင်ပို့သူတွေက လယ်သမားတွေအတွက် ဈေးကောင်းရရှိစေဖို့ အခွင့်အလမ်း ကောင်း တစ်ရပ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်တယ်လိ့ုဆိုကာ ဆန်အသင်းဖွဲ့စည်းရေးအတွက် ထိုင်းနိုင်ငံက ကမကထပြုနေ ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများအကြား သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး ကွဲပြားခြားနားခြင်း၊ သိုလှောင်နိုင်စွမ်း ကွာခြားခြင်း တို့က အဖွဲ့ကြီးအောင်မြင်မှုရရှိဖို့ ခက်ခဲနိုင်ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူ အချို့က ဆိုတယ်။ အခြားကျွမ်းကျင်သူတွေကလည်း ဈေးနှုန်းတည်ငြိမ်စွာ မြင့်တက်လာခြင်းကို ဒေသတွင်းနိုင်ငံအချို့ဖြစ်တဲ့ ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံမှ သွင်းကုန် တင်သွင်းသူတွေက လက်ခံနိုင်ဖွယ်မရှိကြောင်းလည်း သုံးသပ်ကြပါတယ်။
Source: Oryza.com
ရွှေစင်ကို
ထိုင်းနိုင်ငံက အီရန်နိုင်ငံနဲ့ ဆီနဲ့ဆန် ကုန်ပစ္စည်းချင်းဖလှယ်ဖို့ ကြိုးပမ်းနေပါတယ်။ အမေရိကန်ဒေါ်လာ အပါအဝင် အမေရိကန် ပစ္စည်းများ အသုံးပြုခြင်းဖြင့် အီရန်နဲ့ ကုန်သွယ်မှုပြုတဲ့ နိုင်ငံတွေကို တားမြစ်တဲ့ နိုင်ငံတကာ ပိတ်ဆို့မှုကြောင့် မကြာသေးခင် လတွေမှာ အီရန်နဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံအကြား နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်မှု တန့်နေခဲ့ပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံမှာ ရေနံနဲ့ ဓာတ်ငွေ့ လိုအပ်မှုနဲ့ ကြုံတွေ့ရတဲ့အချိန်မှာ အီရန်က နှစ်စဉ်ဆန်တန်ချိန် ၁ သိန်းခန့်လိုအပ်နေတာကြောင့် ၂ နိုင်ငံအကြား ဆန်နဲ့ ရေနံလဲလှယ်ဖို့ အဆိုပြုချက်ကို လေ့လာနေကြပါတယ်။ယခုနှစ် ဈေးနှုန်းကြီးမြင့်မှုကြောင့် ဝယ်လက်များများ ရှာမရဖြစ်နေတဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံအတွက် ယခုလို ကုန်ပစ္စည်းချင်း ဖလှယ်မှုက ဆန်ရောင်းချမှုမှာ အကူအညီဖြစ်စေမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလိုကုန်သွယ်ခြင်းက အမေရိကန် ငွေကြေးကို အသုံးပြုမှာ မဟုတ်လို့ အမေရိကန်ဆန်ရှင်နဲ့ ပြဿနာရှိနိုင်မယ် မထင်ပါဘူးလို့ ထိုင်းစီးပွားကူးသန်း ဝန်ကြီးမှ ဆိုပါတယ်။ လတ်တလောမှာ အီရန်နဲ့အိန္ဒိယတို့ဟာ အိန္ဒိယရူပီးကို အသုံးပြုပြီးရေနံနဲ့ ဆန်ရောင်းဝယ်နေပါတယ်။ အိန္ဒိယ အစိုးရ က ရူပီးအသုံးပြုပြီးအီရန်မှရေနံနဲ့ ဂက်စ်ကိုဝယ်ယူနေပြီး၊ အီရန်ကအပြန်အလှန်အနေနဲ့ ယင်း ရူပီးများအသုံးပြုပြီး၊ အိန္ဒိယ ဆန်ကို ပြန်လည်ဝယ်ယူနေပါတယ်။
Source: oryza.com
လမင်း
ပိန်းပင်ခေါ် Taro အပင်တွေက မြန်မာနိုင်ငံ အနှံ့အပြားနေရာဒေသမရွေး သဘာဝအလျောက် ပေါက်ရောက်လေ့ ရှိတဲ့အပင်တွေ ဖြစ်ကြပါတယ်။ ပိန်းပင် အမျိုးအစားများစွာရှိတဲ့အနက် မြန်မာတို့ ဟင်းခါးချက်စားနေတဲ့ အစိမ်းနုရောင် ပိန်းပင်မှ ပိန်းရိုးတို့ကို အခြောက်လှမ်းပြီး ပို့ကုန်ပစ္စည်း အမယ်တစ်ခုအနေနဲ့ နိုင်ငံခြားတိုင်းပြည်တွေကို တင်ပို့လျက်ရှိပါတယ်။ ယခင်ပိန်းရိုးခြောက် တစ်ကီလိုကိုတစ်ယူရိုမှ ယခုအခါ (၁ ဒသမ ၀၅)ယူရို အထိ ဈေးနှုန်းတိုးပြီး ဝယ်လိုအားမြင့်တက် လျက် ရှိကြောင်း သိရှိရပါတယ်။ ယခုမိုးတွင်းကာလမှာ မြန်မာပြည်အောက် ပိုင်းဒေသတွေမှာ မိုးများနေရာ ပိန်းရိုးခြောက်ရရှိဖို့ အခက်အခဲရှိရာ ရှမ်းပြည်နယ် အင်းလေးဒေသနဲ့ အထက်ပိုင်းဒေသတွေမှာ ပိန်းရိုးခြောက်ကို အဓိက ဝယ်ယူလျက်ရှိကြောင်း သိရှိရတယ်။
ပိန်းပင်က တစ်ပင်လုံး အသုံးဝင်ပါတယ်။ ပိန်းပင်ရဲ့ ရိုးတံကို မြန်မာတို့အဓိက ဟင်းခါးချက် ပြုတ်စားသုံးသလို အရွက်တွေကိုလည်း ချက်ပြုတ် ပြီးလည်းကောင်း၊ ပေါင်းပြီးလည်းကောင်း စားသုံး နိုင်တယ်။ ပိန်းစွယ်ခေါ် ပိန်းပင်ရဲ့ အမြစ်တွေကို လည်း ပိန်းရိုးလိုမျိုး ချက်ပြုတ်စားသုံးနိုင်တယ်။ ပိန်းပင်မှ ပိန်းဥတွေကိုလည်း အားလူးလိုမျိုးချက် ပြုတ်စားသုံးနိုင်တယ်။ ဒါကြောင့် ပိန်းပင်က ပဉ္စ ငါးပါးလုံးစွန့်ပစ်စရာမရှိ အားလုံးအသုံးဝင်ပါတယ်။
ပိန်းပင်ကို ပိန်းရိုးခြောက် ပို့ကုန်ပစ္စည်း အဖြစ်တင်ပို့ရာမှာ ပထမဦးစွာ အလေ့ကျပေါက် နေတဲ့ ပိန်းပင်ရဲ့ ရိုးတံတို့ကိုခုတ်ပြီး အပေါ်ယံ အကြောမျှင်ကလေးတွေကို ခွာရပါတယ်။ တချို့ ကြီးမားတဲ့ ပိန်းရိုးတွေကို အရွယ်တူဖြစ်အောင် ထက်ခြမ်းခွဲပြီး လည်းကောင်း၊ လေးစိတ်စိတ်ပြီး လည်းကောင်း၊ ငါးခြောက်လှန်းသလိုမျိုး နေပူပူမှာ နှစ်ရက်ခန့်အခြောက်လှန်းပြီး တင်ပို့တယ်လို့ သိရှိရ ပါတယ်။
ပိန်းရိုးခြောက် အဓိက ဝယ်ယူတဲ့နိုင်ငံမှာ တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံဖြစ်တယ်။ အခြားတင်ပို့တဲ့ နိုင်ငံတွေအနေနဲ့ တရုတ်၊ စင်ကာပူ၊ ဂျပန်နဲ့ ဆွစ် ဇာလန်နိုင်ငံတွေကိုလည်း တင်ပို့တယ်။ ပိန်းရိုး ခြောက်ကို အဓိကချက်ပြုတ်စားသုံးရာမှာ အသုံး ပြုပြီး ဖိုင်ဖာခေါ် အမျှင်ဓာတ်များစွာ ပါဝင်တယ် လို့သိရှိရတယ်။ ပိန်းရိုးခြောက်ကို ၂၀၁၀ ခုနှစ်မှာ တန်ချိန် ၁၀၀၀ ကျော်ခန့်၊ တန်ဖိုး အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၁၃ သိန်းကျော်နဲ့ ၂၀၁၁ ခုနှစ်မှာ တန် ချိန် ၆၀၀ ကျော်၊ တန်ဖိုး အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈ သိန်းကျော်ခန့် တင်ပို့ခဲ့တယ်။ ကာလတူ နှိုင်းယှဉ် ကြည့်ပါက တင်ပို့မှုအရေအတွက် လျော့နည်းသွား သော်လည်းဈေးနှုန်းမှာ မြင့်တက်လာတာကို တွေ့ရှိရပါတယ်။ ယခုလို မိုးရာသီမှာထုတ်ယူဖို့ အချိန် စောသေးပြီး ရာသီဥတုကန့်သတ်ချက် အခက်အခဲ တွေ ရှိနေသေးသော်လည်း မကြာမီ ဆောင်းဦး ရောက်ပြီး ရာသီဥတု ခြောက်သွေ့လာတဲ့အခါ ထုတ်ယူလို့ မကုန်နိုင်အောင် ပေါများကြွယ်ဝလှတဲ့ မြန်မာ့သယံဇာတ သဘာဝထွက်ကုန် ပိန်းရိုး ခြောက်က ကျေးလက်နေပြည်သူတို့အတွက် တစ် ဖက်တစ်လမ်းမှ ဝင်ငွေရရှိစေပြီး တိုင်းပြည်အတွက် လည်းအကျိုးရှိစေတဲ့ ပို့ကုန်ပစ္စည်း တစ်ခုဖြစ် ကြောင်း တင်ပြအပ်ပါတယ်။
ထွန်းမြင့်ထွန်း
စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး မုံရွာခရိုင် မုံရွာမြို့နယ်အတွင်းမှာ လွန်ခဲ့တဲ့ ခုနစ် နှစ်ခန့်ကစပြီး ပြည်တွင်းက သစ်သီးဝလံ ကုမ္ပဏီများနဲ့ တရုတ်စိုက်ပျိုးရေးပညာရှင်များ ပူးပေါင်းစိုက်ပျိုးခဲ့ကြတဲ့ ပြည်ပ ဈေးကွက်ဝင်အစေ့မဲ့ ဖရဲကို ယခုနှစ်မှာ ဘိုမြင့်သူကုမ္ပဏီမှ အင်တိုင်းကျေးရွာ စိုက်ခင်းမှာစတင် စိုက်ပျိုးလျက်ရှိတာ တွေ့ရပါတယ်။ အဆိုပါကုမ္ပဏီအနေနဲ့ အစေ့မဲ့ ဖရဲစိုက်ဖို့ မုံရွာမြို့နယ်အရှေ့ဘက်သာ စည်လမ်းဘေးရှိ ကျေးရွာများမှာ မြေ ယာများငှားရမ်းပြီး သုံးနှစ် တစ်ကြိမ် နယ်မြေပြောင်းရွှေ့ စိုက်ပျိုးခြင်းဖြစ် တယ်လို့ သိရပါတယ်။ ဒီနှစ် ဖရဲစိုက် ရာသီမှာတော့ မုံရွာ၊ သာစည်လမ်း ဝဲယာရှိ ယင်းပန်း၊ ကန်ပြား၊ ပဲကြီးကုန်း၊ ကိုးပင်၊ သာစည်နဲ့ အင်တိုင်းကျေးရွာက နေရာတွေကို တစ်ဧက ၁ ဒသမ ၅ သိန်းမှ ၁ ဒသမ ၆ သိန်းထိ ငှားရမ်းခ ပေးချေစိုက်ပျိုးခြင်းဖြစ်တယ်လို့ ကျေး ရွာအုပ်ချုပ်ရေးမှူးတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ ယခုနှစ်မှာ စိုက်ပျိုးမဲ့ပမာဏအနေနဲ့ ယင်းပန်းနယ်မှာ ဧက ၅၀ ခန့်၊ ပဲကြီး ကုန်းအုပ်စုမှာ ဧက ၁၅၀ ခန့်၊ သာစည် အုပ်စုမှာ ဧက ၁၀၀ ခန့်နဲ့ အင်တိုင်း အုပ်စုမှာ ဧက ၁၀၀ကျော်ရှိပြီး၊ သြဂုတ် လဆန်းပိုင်းကတည်းက မြေပြင်ပျိုး ထောင်ခြင်း စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြ တယ်လို့ ဒေသခံ ကျေးရွာသားတွေက ပြောပါတယ်။ အစေ့မဲ့ဖရဲကို စဉ်ဆက်မပြတ် ထုတ် လုပ်တင်ပို့နိုင်ဖို့ စိုက်ခင်းများကို သူ့ ရက်နဲ့သူ တွက်ချက်စိုက်ပျိုးနိုင်ဖို့ စနစ် တကျ ဆောင်ရွက်ထားကြောင်း သိရပါ တယ်။ကနဦးစိုက်ပျိုးမှုအနေနဲ့ အင်တိုင်း အုပ်စုကွင်းမှာ သြဂုတ်လဆန်းပိုင်းက တည်းက အစေ့မဲ့ဖရဲ ဧက ၅၀ နီးပါး စိုက်ပျိုးပြီးစီးပြီလို့ သိရပါတယ်။ ယခုလို ပြည်တွင်းက သစ်သီးဝလံ ပန်းမန်နဲ့ ဟင်းသီးဟင်းရွက်စိုက်ပျိုးထုတ် လုပ်သူများ အသင်းဝင်ဖြစ်တဲ့ ကုမ္ပဏီ တွေက ဒေသတွင်းမှာ လာရောက်ပြီး၊ မြေငှားရမ်းစိုက်ပျိုးတဲ့အတွက် ယခုနှစ် မိုးခေါင်မှုကြောင့် ဒေသခံ တောင်သူ တွေ စိုက်ပျိုးသီးနှံမဖြစ်ထွန်းလို့ နစ်နာ ဆုံးရှုံးမှုကို ကူညီဖြေရှင်းပေးရာ ရောက် သလို ဒေသခံ ရွာသူရွာသားတွေ အတွက် အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်း နဲ့ လုပ်အားခဝင်ငွေရရှိစေလို့ ကျေး လက်ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက်အထောက် အကူပြုလုပ်ငန်းတစ်ခုအဖြစ် တွေ့မြင်ရပါတယ်။
ထွန်းလှိုင်