တရုတ္နိုင္ငံအေနျဖင့္ ျမန္မာနိုင္ငံအား ပ်ားရည္ကုန္ပစၥည္းတင္ပို့သည့္ ရိုးရာကုန္သြယ္ဖက္နိုင္ငံအျဖစ္ သတ္မွတ္ထားျပီး အကူးအေျပာင္းကာလ (၁၈)လကို စီစဉ္ေပးထားပါေျကာင္း၊ အကူးအေျပာင္းကာလ (၁၈)လမွာ ၂၈-၁-၂၀၁၆ ရက္ေန့မွ ၂၈-၇-၂၀၁၇ ရက္ေန့အထိ ျဖစ္ပါ ေျကာင္း၊ ျမန္မာနိုင္ငံမွ တရုတ္သို့တင္ပို့ေရာင္းခ်မည့္ ပ်ားရည္၏ အစားအစာေဘးကင္းလံုျခံုေရး စီမံခန့္ခြဲမႈစနစ္၏ စစ္ေဆးအကဲျဖတ္ျခင္း ၊ တင္ပို့သည့္ပ်ားရည္ ကုန္စည္မ်ား အနၱရာယ္ ရွိ/မရွိ စိစစ္ျခင္းလုပ္ငန္းတို့ကို အဆိုပါ အကူးအေျပာင္းကာလ (၁၈)လအတြင္း ျပီးစီးေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရမည့္အျပင္ ပ်ားရည္ကုန္စည္က်န္းမာေရးသက္ေသခံလက္မွတ္ကို တရုတ္နိုင္ငံသက္ဆိုင္ရာဌာန နွင့္ ညွိနွိုင္းသတ္မွတ္ရမည္ျဖစ္ပါေျကာင္း၊ အဆိုပါလုပ္ငန္းစဉ္ကို ျပီးစီးေအာင္ေဆာင္ရြက္နိုင္မွသာ ျမန္မာနိုင္ငံမွ ပ်ားရည္ကုန္စည္မ်ား တရုတ္နိုင္ငံသို့ တင္ပို့ေရာင္းခ်နိုင္မည္ျဖစ္ေျကာင္း သိရွိရပါသည္။

             အကူးအေျပာင္းကာလစတင္ခ်ိန္တြင္ တရုတ္နိုင္ငံသို့ တင္ပို့ေရာင္းခ်ရန္ ပ်ားရည္ကုန္ပစၥည္း၏ ေဘးကင္းလံုျခံုေရးနွင့္ က်န္းမာေရးစီမံခန့္ခြဲမႈစနစ္ ေမးျမန္းစံုစမ္းျခင္း စာရြက္စာတမ္းနွင့္ တရုတ္နိုင္ငံသို့ တင္ပို့ေရာင္းခ်ရန္ ပ်ားရည္ကုန္စည္၏ က်န္းမာေရးသက္ေသခံလက္မွတ္ (Health Certificate) သတ္မွတ္ခ်က္ကို ျမန္မာနိုင္ငံမွ ျဖည့္စြက္၍ ျပန္လည္ေပးပို့ရန္ ေပးပို့အေျကာင္း ျကားခဲ့ေျကာင္း၊ ယခုအခါ အကူးအေျပာင္းကာလ (၁၈)လ ျပည့္ေတာ့မည္ျဖစ္ရာ တရုတ္နိုင္ငံဘက္ မွ စစ္ေဆးအကဲျဖတ္ျခင္းနွင့္ အတည္ျပုျခင္းကို အခ်ိန္မီေဆာင္ရြက္နိုင္ရန္အတြက္ အဆိုပါေျဖ ျကားခ်က္နွင့္ သက္ေသခံလက္မွတ္နမူနာပံုစံတို့ကို ျမန္မာနိုင္ငံမွ ေဆာလ်င္စြာ ျပန္လည္ေပး ပို့ရန္ ျဖစ္ေျကာင္း သိရွိရပါသည္။

             အဆိုပါအကူးအေျပာင္းကာလ(၁၈)လအတြင္းတြင္ အထက္ေဖာ္ျပပါ အခ်က္အလက္မ်ားကို တရုတ္နိုင္ငံဘက္မွ လက္ခံရရွိခဲ့ျခင္း မရွိပါက၊ ေဖာ္ျပပါအလုပ္မ်ားကို ျပီးစီးေအာင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ျပီး တရုတ္နိုင္ငံသို့ တင္ပို့ေရာင္းခ်ခြင့္ျပုခ်က္မ်ား ရရွိသည့္အခ်ိန္အထိ ျမန္မာနိုင္ငံမွ ပ်ားရည္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို တရုတ္နိုင္ငံသို့ တင္ပို့ေရာင္းခ်နိုင္မည္ မဟုတ္ပါေျကာင္း သိရွိရပါသည္။

             တရုတ္နိုင္ငံသို့ တင္ပို့ေရာင္းခ်ရန္ ပ်ားရည္ကုန္ပစၥည္း၏ လံုျခံုေရးနွင့္ က်န္းမာေရးစီမံ ခန့္ခြဲမႈစနစ္ ေမးျမန္းစံုစမ္းျခင္း စာရြက္စာတမ္းတြင္ ပါဝင္သည့္အခ်က္မ်ားမွာ တိရစၦာန္ေဆးကု ဆရာဝန္၏ ဖြဲ့စည္းပံု ၊ သြင္းကုန္/ပို့ကုန္ ပ်ားထြက္ကုန္ပစၥည္းအရည္အေသြး လံုျခံုေရးစီမံခန့္ခြဲမ အဖြဲ့အစည္း၊ လူအင္အားနွင့္ အရာဝတၱုအရင္းအျမစ္မ်ား၊ က်င့္သံုးေဆာင္ရြက္နိုင္စြမ္းနွင့္ တရား ဥပေဒသတ္မွတ္ခ်က္မ်ား၊ ပ်ားေမြးျမူေရးအေျခခံစခန္း ၊ ဓာတ္ခြဲစမ္းသပ္ခန္း၊ ျကီးျကပ္စစ္ေဆး ေရး၊ ျပုစုပ်ိုးေထာင္ေရး၊ လုပ္ငန္း၏ အေျခခံအခ်က္အလက္မ်ားနွင့္ ပံုနွိပ္ထုတ္ေဝျခင္း အေျခအေနမ်ားျဖစ္ေျကာင္း သိရွိရပါသည္။

           တရုတ္နိုင္ငံသို့ ပ်ားရည္ကို တင္ပို့ေရာင္းခ်ရန္ က်န္းမာေရးသက္ေသခံလက္မွတ္ (Health Certificate)သတ္မွတ္ခ်က္တြင္ ပါဝင္သည့္အခ်က္အလက္မ်ားမွာ ကုန္ပစၥည္းနွင့္ ထုတ္လုပ္ေရာင္းခ်သူ၏ အေျခခံအခ်က္အလက္မ်ား၊ သက္ေသခံလက္မွတ္တြင္ပါရွိေသာ အခ်က္အလက္မ်ားနွင့္ လုပ္ငန္းအစီအစဉ္အခ်က္အလက္မ်ားျဖစ္ေျကာင္း သတင္းရရွိပါသည္။

                                                                                                                        Source- ျပည္ေထာင္စုသမၼတျမန္မာနိုင္ငံေတာ္သံရံုး၊ ေပက်င္းျမို့  

                                                                                                                        ေဒါက္တာမ်ိုးထြန္း(DOT)

အဂၤါေန႔ ၂၃ ဧျပီလ  ၂၀၁၃ 15 :25  PM

အေမရိကန္နိုင္ငံတြင္ နွစ္စဥ္ လူဦးေရ တစ္သန္းေက်ာ္ခန့္ နွလံုးထိခိုက္ ျခင္းေရာဂါ (Heart Attacks ) ခံစားေနၾကရတယ္ လို့သိရပါတယ္။ နွလံုးထိခိုက္ ျခင္းေရာဂါ (Heart Attacks) သို့မဟုတ္ နွလံုးေသြးေျကာ ပုပ္ေရာဂါ (Myocardial Infarction) ဟာအသက္ျကီး လာတာနဲ့အမွ် ေသြးေျကာ နံရံမ်ား ပ်က္စီးလာျပီး အဆီမ်ားနဲ့ ပိတ္ဆို့ လာနိုင္ကာ နွလံုးသို့ ေသြးသြား လာမႈေလ်ာ့ နည္းျခင္း၊ ျပတ္ေတာက္ ျခင္းေျကာင့္ နွလံုးၾကြက္သား မ်ားအ လုပ္မလုပ္ နိုင္ျခင္း၊ နွလံုးၾကြက္သားမ်ား ပုပ္သြားျခင္း တို့ေျကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ နွလံုးကို ၾကြက္သားမ်ားျဖင့္ တည္ေဆာက္ ထားတဲ့ အတြက္ လံုေလာက္တဲ့ ေသြးနဲ့ ေအာက္ဆီဂ်င္တို့ ရရိွရန္ လိုအပ္ ပါတယ္။ ယေန့ကမၻာ ေပၚမွာ နွလံုးေသြး ေျကာပိတ္ျခင္း (Coronary Artery Disease)၊ နွလံုးေသြးေျကာက်ဥ္းျခင္း (Ischemia)၊ နွလံုးၾကြက္သား ပုပ္ျခင္း (Myocardial Infarction)တို့ေျကာင့္ နွလံုး ထိခိုက္ျခင္း (Heart Attacks) ရသျဖင့္ တစ္မိနစ္ကို တစ္ေယာက္နႈန္း ေသဆံုးလ်က္ ရိွတယ္လို့ ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖဲြ့ခု်ပ္ (WHO) ကထုတ္ျပန္ ေျကညာ ခဲ့ပါတယ္။ ၎ေရာဂါဟာ ျကိုတင ္ကာကြယ္ နိုင္တဲ့ ေရာဂါ လည္းျဖစ္ ပါတယ္။

ေရာဂါ လကၡဏာ မ်ားမွာ ေသြးေျကာ ပိတ္ဆို့မႈ ေနရာနဲ့ ပမာဏ ေပၚမူတည္ျပီး ကြာျခားမႈ ရိွပါတယ္။ ရင္ဘတ္ ေအာင့္ျခင္း၊ ရင္ဘတ္ နာျခင္း၊ ရင္ဘတ္ ထဲတြင္ ဆဲြညွစ္ဖိထား သကဲ့သို့ျဖစ္ျခင္း ၊ ရင္ဘတ္ ၊ လည္ပင္း ၊ ေမးေစ့ ၊လက္ေမာင္း တစ္ေလွ်ာက္ ၊ ပခံုးနွင့္ ေက်ာဘက္ ေအာင့္ျခင္း နာျခင္း၊ ပ်ိဳ႕အန္ လာျခင္း၊ ေခါင္းထဲတြင္ မူးေဝ လာျခင္း၊ ေခြ်းေစးမ်ား ထြက္ျပီး ေအးစက္ လာျခင္းတို့ ေတြ့ရပါတယ္။ (Heart Attacks) ရပါက အခိ်န္နွင့္ အမွ် အေရးျကီး တဲ့အတြက္ နီးစပ္ရာ နွလံုးေရာဂါ ကုသနိုင္တဲ့ ေဆးရံုကို အျမန္ဆံုး သြားေရာက္ ကုသရန္ လိုအပ္ ေျကာင္းအေထြ ေထြေရာဂါ ကုသမားေတာ္ျကီး ေဒါက္တာ ေစာေအာင္က အျကံျပဳ ေျပာျကား ခဲ့ပါတယ္။ နွလံုးၾကြက္ သားမ်ား လံုေလာက္တဲ့ ေအာက္စီဂ်င္ မရရိွပါက ျပန္လည္အ စားထိုးမရနိုင္တဲ့နွလံုးၾကြက္သားပုပ္ခင္းျဖစ္ျပီးအသက္ဆံုးရံႈးေစနိုင္ကာင္းလည္း သိရိွရ ပါတယ္။ ပိတ္ေနတဲ့ သြးေၾကာ ကိုအျမန္ဆံုး ပြင့္သြားေအာင္ လုပ္နိုင္ရန္ အေရးျကီး တယ္လို႕ လည္း ေျပာျပပါတယ္။ ေရာဂါမျဖစ္အာင္ ေအာက္ပါအတိုင္း ႀကိဳတင္ ကာကြယ္  ေနထိုင္သြားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေဆးလိပ္ ေသာက္ျခင္းမွ ေရွာင္ရန္၊ ေသြးတိုး ေရာဂါရိွပါက ေသြးေပါင္ခိ်န္ ပံုမွန္ထိန္း ထားရန္၊ အဆီအ ဆိမ့္မ်ားေသာ၊ အခို်မ်ားေသာ၊ အငန္မ်ားေသာ အစားအ ေသာက္မ်ား ေရွာင္ရန္၊ ေသြးထဲရိွ အဆီဓါတ္ (Cholesterol) ပံုမွန္ စစ္ေဆးရန္၊ ပံုမွန္ ေလ့က်င္ခန္း ကိုတစ္ေန့လွ်င္ အနည္းဆံုး နာရီဝက္ခန့္ ျပုလုပ္ရန္၊ မိမိခနၶာကိုယ္ အေလးခိ်န္ ကိုစံနႈန္း အတြင္းရိွ ဖို့ထိန္းထားရန္၊ ဆီးခို် ေသြးခို် ေရာဂါပံုမွန္ စစ္ေဆးကု သထားရန္၊ စိုးရိမ္ပူပန္မႈ (Stress) ေလ်ာ့ခ်ရန္၊ ကြ်မ္းက်င္ တဲ့ဆရာဝန္ မ်ားနဲ့ ပံုမွန္ က်န္းမာေရး စစ္ေဆးရန္၊ ဆရာဝန္ မွညႊန္ျကား ထားေသာ ေဆးမ်ားကို မိမိ သေဘာ နဲ့ရပ္လိုက္ျခင္းမျပုရန္၊ က်န္းမာ ေသာေနထိုင္ စားေသာက္မႈပံုစံ (Healthy Life Style) နဲ႕ ေနထိုင္ ျခင္းအားျဖင့္ က်န္းမာအသက္ရွည္ ေရာဂါကင္းေဝး ၾကေစမွာ ျဖစ္ေၾကာင္း အသိေပး လိုက္ရပါတယ္။

Source : Health News                        ေအးေအးျမ

တနလၤာေန႔ ၈ ဧျပီလ  ၂၀၁၃ 15 : 03  PM

ယခုအခါ စိုက္ပို်းေရး သြင္းအားစု ဓာတ္ေျမျသဇာ နဲ့ပိုးသတ္ ေဆးမ်ားအရည္ အေသြးမျပည့္မီမႈ၊ အတု အပျပဳလုပ္မႈ၊ သက္တမ္း လြန္မႈ မ်ားေျကာင့္ ေတာင္သူမ်ား အခက္အခဲနဲ့ ျကံုေတြ့ေနရ ျခင္းနဲ့ စပ္လ်ဥ္းျပီး အေရာင္းဆိုင္ ေတြအေနနဲ့ အမို်းသား ေရးအျမင္နဲဲ့ လာေရာက္ ခ်ေပးတဲ့ ပစၥည္း ေတြဟာ မွတ္ပံုတင္ ထားျခင္း ရိွမရိွ၊Life ရိွမရိွအား Expirary Date မ်ားကို စစ္ေဆးျပီးမွ လက္ခံ ေရာင္းေပး သင့္ပါတယ္။ ေတာင္သူ ေတြကို လ်င္လ်င္ ျမန္ျမန္ စီးပြား ျဖစ္ေစ၊ ေအာင္ျမင္ ေစရန္ ထုတ္လုပ္သူ၊ ျဖန့္ျဖူးသူ၊ ေရာင္းခ်သူ၊ သံုးစဲြသူမ်ား အားလံုး စည္းနဲ့ ကမ္းနဲ့ လိုက္နာ လုပ္ေဆာင္ ျကဖို့ လိုတယ္လို့ အသိေပး လိုပါတယ္။

........ဆက္လက္ဖတ္ရႈပါရန္ ေခါင္းစဥ္ကိုႏွိပ္ပါ

သံသယ ျဖစ္ဖြယ္ ဓာတ္ေျမျသဇာ၊ ပိုးသတ္ေဆး စာရင္းမ်ား ေပၚထြက္ လာတဲ့ အခါမွာ ေတာ့ ေတာင္ သူေတြ သံုးစဲြမႈ ရပ္သြားတဲ့ အတြက္ ကုန္သည္၊ ျဖန့္ျဖူးသူ၊ ဆိုင္ပိုင္ရွင္ အေရာင္းအဝယ္ ေတြေခတၲဆိုင္းငံ့ သြားျကပါတယ္။ ဒီလို သတင္း ထုတ္ျပန္ျခင္းျဖင့္ မွန္မွန္ကန္ကန္ လုပ္ေဆာင္မႈ ကိုရိွလာ နိုင္ေစမွာ ျဖစ္ပါတယ္၊ တရားဝင္ တင္သြင္းသူ ကလည္း အာမခံ ရိွရိွနဲ့ သြင္းနိုင္သလို တရားမဝင္ တင္သြင္းသူ ေတြလည္း ရပ္တန့္ သြားျကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အခို့်ေတာင္သူမ်ား ကလည္း အရည္အေသြး မေကာင္းမွန္း သိေပမဲ့ အေၾကြး ရလို့ သံုးျက တာမို်း ေတြ ကေတာ့ မိေအး ၂ ခါမဟုတ္ဘူး ၃ ခါနာတယ္လို့ ေထာက္ျပမႈ ကိုျကားသိခဲ့ ရပါတယ္။ '' သီးနံွအထြက ္ထိခိုက္ ျခင္း၊ အရည္အေသြး မေကာင္းျခင္း၊ သီးနံွပ်က္စီး မႈရိွျခင္း''၊ '' မေကာင္းမွန္း သိရဲ့နဲ့ သံုးရျခင္း'' '' တစ္ရာသီစာ အခိ်န္ ဆိုတာ ဆံုးရံႈးသြား ရျခင္း'' ဆိုျပီး ၃ ခါနာ သြားရတာ တို့့ဘဲျဖစ္ပါတယ္။

နယ္စပ္က တရားမဝင္ ဝင္လာတဲ့ ပစၥည္းေတြမွာ နိုင္ငံတကာ မွာတားျမစ္ထား တဲ့လူကို အနၲရာယ္ ျဖစ္ေစ တာပါေန ပါတယ္။ တရုတ္စာ နဲ့ရိုက္ထား တဲ့အတြက္ မဖတ္တက္ပါ၊ ဘာအတြက္ ဘယ္လို သံုးရမယ္၊ ဘယ္လို အခို်းအဆနဲ့ ေရေရာ ရမယ္ဆိုတာ ေတြမပါ ပါဘူး၊ အရုပ္ကို ျကည့္ျပီး ယူဆသံုးစဲြ ေနရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ နိုင္ငံတကာ ကတားျမစ္ ထားတာကို ျမန္မာျပည္ ကိုဝင္လာျပီး ေဈးေပါေပါနဲ့ ေရာင္းေနျက တာျဖစ္ပါတယ္။ ထိုင္း၊ တရုတ္နဲ့အိနိၵယ နယ္စပ္မ်ားမွ တရားမဝင္ ဝင္လာတာ ေတြမ်ားပါတယ္။ ပိုးသတ္ေဆး ကေတာ့စား သံုးသူေရာ ကိုင္တြယ္ အသံုးျပု သူမ်ားပါအ နၲရာယ္ ရိွပါတယ္။ ယခုလို NGO အဖဲြ့အ စည္းမ်ားနဲ့ အစိုးရ တို့ပူးေပါင္း ရပ္တည္ ေဆာင္ရြက္ နိုင္တာနဲ့ အမွ် မဟုတ္မမွန္ ျဖန့္ျဖူး ေရာင္းခ်သူ၊ အရည္အ ေသြးမမွန္ တာေတြ ျပည္ပ ကတင္သြင္း လာတာ ေတြရပ္တန့္ လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အနာဂတ္မွာ လယ္သမား ေတြရဲ့ ကုန္ထုတ္ လုပ္ငန္း ေတြ ဝိုင္းဝန္း ျဖည့္ ဆည္းေဆာင္ ရြက္ေပးနိုင္ ေတာ့မယ္လို့ စိုက္ပို်း ေရးဦးစီးဌာန Plant Protection ဌာနက ညႊန္ျကားေရးမွူး ဦးတင္စိုးက မတ္လ ၃ဝ ရက္ေန့က ျပုလုပ္တဲ့ မီဒီယာမ်ားနဲ့ ေတြ့ဆံုပဲြမွာ ေျပာျကား ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဂနၶမာ

တနလၤာေန႔ ၈ ဧျပီလ  ၂၀၁၃ 14 : 30  PM

သစ္ မရိွခင္ ဝါးေပါင္းကြပ္

ျမန္မာမႈ နယ္ပယ္မွာ ဆိုရိုး စကားနဲ႕ စကားပံုေတြ သူ႕ေနရာ နဲ့ သူ အသံုးျပဳ နိုင္ဖို႕ ေရွးျမန္မာ ပညာရွင္မ်ား ေနာင္လာ ေနာက္သားေတြ အတြက္ တီထြင္ ထားေပး ၾကပါတယ္။ ကမၻာေက်ာ္ ထင္ရွားတဲ့ အဆို အမိန္႕ေတြ၊ စကားပံု ေတြ၊ ဆိုရိုး စကား ေတြဟာ ျမန္မာ စကားမွာ ရိွနွင့္ ျပီးသား ျဖစ္ေန ပါတယ္။ မိမိ အသံုးျပဳ လိုတဲ့ ကိစၥ အတြက္ မိမိ လက္ထဲမွာ ရိွတဲ့ အရာ နဲဲ့ အဆင္ ေျပေအာင္ ေဆာင္ရြက္ လုပ္ကိုင္ တဲ့ အခါမွာ '' သစ္မရိွခင္ ဝါးေပါင္း ကြပ္'' လို့ ဆိုစမွတ္ ျပဳၾက ပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္တို႕ နိုင္ငံဟာ စနစ္သစ္နဲ႕ ေရွ႕ကို သြားေနတ အခိ်န္ ျဖစ္ျပီး ယခင္ အုပ္ခု်ပ္ေရး ပံုစံနဲ့ မတူ ေတာ့တဲ့ အတြက္ ဥပေဒသေတြ၊ လုပ္ထံုး လုပ္နည္း ေတြကို ပိုင္ပိုင္ နိုင္နိုင္ ရိွထား မွ အစိုးရရဲ့ အုပ္ခု်ပ္ေရး ယႏၲယား အသက္ ဝင္မွာ ျဖစ္ပါ တယ္။ အခ်ိဳ႕ ဥပေဒသ မ်ားဟာ ကြ်န္ေတာ္တို့ နိုင္ငံမွာ မျပဌာန္း ရေသးတဲ့ အတြက္ ေရွ့တန္း က်က် တာဝန္ ထမ္းေဆာင္တဲ့ ဝန္ထမ္း မ်ားမွာ အခက္ အခဲ အခို် ့ျကံုေတြ့ ေနရ တယ္။ အထူး သျဖင့္ စားသံုးသူ အကာ အကြယ္ ေပးေရး လုပ္ငန္း ေတြမွာ ညႊန္ျကားခ်က္၊ အမိန့္ တို့့နဲ့ ေနရာ တကာမွာ သြားလုပ္လို့ မရတာေတြ ရိွေန တတ္ပါ တယ္။ တစ္ခို့် ကိစၥ ေတြမွာ လုပ္ရင္း ကိုင္ရင္း ေထာက္ျပျခင္း ခံရတာေတြ ျကားေန ရပါတယ္။ ဘယ္ ဥပေဒနဲ့ တားဆီး တာလဲ ဆိုျပီး ေတာ့ ဆင္ေျခ ဆင္လက္နဲ့ ေမးခြန္း ထုတ္ျခင္း ခံရတာ ရိွပါတယ္။ အခို့် ေဈးဆိုင္ရွင္ ေတြက စားသံုး ရန္ မသင့္တဲ့ အစား အေသာက္ ကို ဘယ္ဥပေဒနဲ့ လာစစ္ ရတာလဲ၊ ဘာပုဒ္မနဲ့ တရားစဲြမွာ မို့လို့လဲ စသျဖင့္ ေမးျမန္း တတ္တယ္လို့ သိရ ပါတယ္။ ဒါ့ေျကာင့္ ကြ်န္ေတာ္တို့ ျပည္သူ့ ဝန္ထမ္း မ်ားနဲ့ စားသံုးသူ ကာကြယ္ ေရး လုပ္ငန္းနဲ့ ဆက္စပ္တဲ့ ပုဂၢိုလ္ေတြ တည္ဆဲ ဥပေဒ ထဲက သိသင့္ သိထိုက္တဲ့ ဥပေဒေတြကို ေလ့လာ နိုင္ဖို့ ေဝမွ် လိုရင္း ျဖစ္ပါတယ္။

........ဆက္လက္ဖတ္ရႈပါရန္ ေခါင္းစဥ္ကိုႏွိပ္ပါ

ယခု ဒီေဆာင္းပါး ေရးေနခိ်န္ အထိ (၂ဝ၁၃ ခုနွစ္ မတ္လ) စားသံုးသူ အကာ အကြယ္ ေပးေရး ဥပေဒ မျပဌာန္း ရေသးတဲ့ အတြက္ နဂို ရိွျပီးသား တည္ဆဲ ဥပေဒေတြကို အသံုး ျပုရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့ေျကာင့္ သစ္မရိွ ခင္ ဝါးေပါင္း ကြပ္တဲ့ သေဘာနဲ့ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒေပၚ ထြက္မလာမီ အခိ်န္ ကာလမွာ လက္ရိွ တည္ဆဲ ဥပေဒ မ်ားကို အားကိုး အားထိုက္ ျပုသြား နိုင္ဖို့ ေလ့လာ မိတာ ေလးေတြ တင္ျပ လိုက္ရ တာဘဲ ျဖစ္ပါ တယ္။

တည္ဆဲ ဥပေဒ ထဲမွ စားသံုးသူ အကာ အကြယ္ ေပးေရးနဲ့ သက္ဆိုင္တဲ့ ဥပေဒမ်ား

ျဗိတိသွ် အစိုးရ အုပ္ခု်ပ္ေသာ ကာလ ကတည္းက ျပဌာန္းတဲ့ ဥပေဒမွ စ၍ ၂ဝဝ၈ ခုနွစ္ ျမန္မာ နိုင္ငံ ဖဲြ့စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒပါ ပုဒ္မမ်ား အထိ ပါဝင္ ေနတာ ျမင္ေတြ့ ရမွာ ျဖစ္ပါ တယ္။ တည္ဆဲ ဥပေဒ အေတာ္ မ်ားမ်ား ဟာ လက္ရိွ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး အတြက္ အသံုး တည့္ေန ေသးတာကို ျမင္ေတြ့ ရပါတယ္။ ဒီ ဥပေဒ ေတြဟာ တစ္ေနရာ တည္းမွာ စုစု စည္းစည္း တည္ရိွ မေနတဲ့ အတြက္ အသံုး ျပုမႈမွာ အားနည္း တဲ့ သေဘာ ျဖစ္သြား တာဘဲ ျဖစ္ပါ တယ္။ စားသံုးသူ အကာ အကြယ္ ေပးေရး ဥပေဒ ထြက္ေပၚ လာေရး အတြက္ အဆင့္ဆင့္ စိစစ္ ေဆာင္ရြက္ ေနတဲ့ အခိ်န္ ျဖစ္ျပီး မျကာမီ ထြက္ေပၚ လာဖို့ ရိွပါ တယ္။ လတ္တေလာ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ကိစၥရပ္ ေတြမွာ စကား ေျပာစရာ ေပၚေပါက္ လာပါက တည္ဆဲ ဥပေဒေတြနဲ့ ေျဖရွင္း ရမွာ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ကြ်န္ေတာ္ တို့ နားလည္ သိရိွ ထားဖို့ အေရးျကီး ပါတယ္။ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒ နဲ့ ဆက္စပ္ တဲ့ တည္ဆဲ ဥပေဒ ေတြကို ေဖာ္ျပ ေပးလိုက္ ပါရေစ -

၁။ ျပစ္မႈဆိုင္ရာဥပေဒ (၁၈၆၁)

၂။ The Legal Practitioners Act(1880)

၃။ The Myanmar Telegraph Act(1885)

၄။ The Copyright Act( 1914)

၅။ The Poisons Act(1919)

၆။ The Bar Council Act(1929)

၇။ The Myanmar Wireless Telegraph(1934)

၈။ သြားနွင့္ ခံတြင္း ဆိုင္ရာ ေဆးေကာင္စီ ဥပေဒ (၁၉၈၉)

၉။ ရန္ကုန္ ျမို့့ေတာ္ စည္ပင္ သာယာေရး ဥပေဒ (၁၉၉ဝ)

၁ဝ။ ပိုးသတ္ေဆး ဥပေဒ (၁၉၉ဝ)

၁၁။ ျမန္မာ နိုင္ငံ မိခင္နွင့္ ကေလး ေစာင့္ေရွာက္ေရး အသင္း ဥပေဒ (၁၉၉ဝ)

၁၂။ သစ္ေတာ ဥပေဒ (၁၉၉၂)

၁၃။ အမို်းသား ေဆးဝါး ဥပေဒ (၁၉၉၂)

၁၄။ တိရိစၧာန္ က်န္းမာေရး နွင့္ ဖံြ့ျဖိုးေရး ဥပေဒ (၁၉၉၃)

၁၅။ အပင္ ပိုးမႊား ကာကြယ္ သည့္ ဥပေဒ (၁၉၉၃)

၁၆။ သိပၸံနွင့္ နည္းပညာ ဖံြ့ျဖိုးေရး ဥပေဒ (၁၉၉၄)

၁၇။ ေတာရိုင္းတိရိစၧာန္၊ သဘာဝ အပင္မ်ား ကာကြယ္ေရး နွင့္ သဘာဝ နယ္ေျမမ်ား ထိန္းသိမ္း ေရး ဥပေဒ   (၁၉၉၄)

၁၈။ ကြန္ပူ်တာ ဖံြ့ျဖိုးေရး ဥပေဒ (၁၉၉၆)

၁၉။ ရုပ္ရွင္ ဥပေဒ (၁၉၉၆)

၂ဝ။ ရုပ္ျမင္ သံျကားနွင့္ ဗီြဒီယို ဥပေဒ (၁၉၉၆)

၂၁။ မ်က္စိ လွူဒါန္းျခင္း ဆိုင္ရာ ဥပေဒ (၁၉၉၆)

၂၂။ တိုင္းရင္း ေဆးဝါး ဥပေဒ (၁၉၉၆)

၂၃။ အမို်းသား အစား အေသာက္ ဥပေဒ (၁၉၉၇)

၂၄။ ျမန္မာ နိုင္ငံ ေဆးေကာင္စ ီဥပေဒ (၂ဝဝဝ)

၂၅။ တိုင္းရင္းေဆး ေကာင္စီ ဥပေဒ (၂ဝဝဝ)

၂၆။ မနၲေလး ျမို့့ေတာ္ စည္ပင္ သာယာေရး ဥပေဒ (၂ဝဝ၂)

၂၇။ တရား မဝင္ေသာ နည္းလမ္းျဖင့္ ရရိွသည့္ ေငြေျကးနွင့္ ပစၥည္းမ်ား ထိန္းခု်ပ္ေရး ဥပေဒ နွင့္ နည္း ဥပေဒ (၂ဝဝ၂)

၂၈။ ေသြးနွင့္ ေသြးပစၥည္း ဆိုင္ရာ ဥပေဒ (၂ဝဝ၃)

၂၉။ ကိုယ္အဂၤါ အစိတ္ အပိုင္း လွူဒါန္းျခင္း ဆိုင္ရာ ဥပေဒ (၂ဝဝ၄)

၃ဝ။ အီလက္ ထရြန္းနစ္ ဆက္သြယ္ ေဆာက္ရြက္ေရး ဥပေဒ (၂ဝဝ၄)

၃၁။ ေဆးလိပ္နွင့္ ေဆးရြက္ျကီး ထြက္ ပစၥည္း ေသာက္သံုးမႈ ထိန္းခု်ပ္ေရး ဥပေဒ (၂ဝဝ၆)

၃၂။ ပုဂၢလိက က်န္းမာေရး လုပ္ငန္း ဆိုင္ရာ ဥပေဒ (၂ဝဝ၇)

၃၃။ ၂ဝဝ၈ ခုနွစ္၊ ျပည္ေထာင္စု သမၼတ ျမန္မာ နိုင္ငံေတာ္ ဖဲြ့စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒ တို့ပဲ ျဖစ္ျက ပါတယ္။ တည္ဆဲ ဥပေဒ ထ ဲကေန စားသံုး သူမ်ား အတြက္ အဓိက သိရိွရမဲ့ ဥပေဒ အခို့်ကို ေကာက္ နႈတ္ျပီး ေဆြးေနြး တင္ျပ လိုပါ တယ္။

၂ဝဝ၈ ခုနွစ္ ဖဲြ့စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒ ပုဒ္မ (၃၆/ခ)

စားသံုးသူ ျပည္သူ မ်ားရဲ့ အကို်း စီးပြားကို လက္ဝါး ျကီးအုပ္ တာေတြ၊ ယွဥ္ျပိုင္ ျခင္းကို ပ်က္ျပား ေစတာ ေတြ၊ ေဈးကစားျပီး စီးပြားေရး ထိခိုက ေစတာေတြ ျဖစ္လာ တဲ့ အခါမွာ ဒီအေျခခံ ဥပေဒ က တားဆီး ေပးျခင္းနဲ့ လံုျခံုမႈ ေပး ျခင္း တာဝန္ေတြ ထမ္းေဆာင္ ေပးပါ လိမ့္မယ္။

ျပည္သူ့ က်န္းမာမႈ၊ လံုျခံုမႈ၊ သက္သာမႈ၊ သိကၡာ ေစာင့္စည္းမႈနွင့္ ကိုယ္က်င့္ တရားရိွမႈ ကို ထိခိုက္ ေစေသာ ျပစ္မႈမ်ား (ျပစ္မႈ ဆိုင္ရာ ဥပေဒ မ်ား)

စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး လုပ္ငန္းမွာ အခို့် ထုတ္လုပ္ ေရာင္းခ် သူမ်ား ဟာ အမ်ား ျပည္သူမ်ား ေဘး ျဖစ္ေစ နိုင္ တဲ့ လုပ္ေဆာင္ ခ်က္ေတြ ရိွတတ္တဲ့ အတြက္ ျပစ္မႈ ဆိုင္ရာ ဥပေဒရဲ့ အကူ အညီ လိုအပ္ လာတတ္ ပါတယ္။ ဒါ့ေျကာင့္ မို့လို ့ျပစ္မႈ ဆိုင္ရာ ျပဌာန္းခ်က္ ေတြ ေလ့လာ ျကည့္မယ္ ဆိုရင္ -

ျပစ္မႈ ဆိုင္ရာ ဥပေဒ ပုဒ္မ (၂၆၉)၊ (၂၇ဝ) နဲ့ (၂၇၁) တို့မွာ ျပဌာန္း ထားတာ ကေတာ့ '' ကူးစက္ တတ္ ေသာ ေရာဂါ ျပန့္ပြား ေစတန္ ရာသည့္ ေပါ့ေလ်ာ့ မႈျပုျခင္း၊ ကူးစက္ တတ္ေသာ ေရာဂါ ကာကြယ္ ေရးနည္း ဥပေဒမ်ား ဖီဆန္ျခင္း မ်ားကို အေရး ယူရန္ ျပဌာန္း ခ်က္မ်ား'' ပါဝင္ ပါတယ္။ ပုဒ္မ (၂၇၂) နဲ့ (၂၇၃) တို့မွာ ''ေရာင္းရန္ ျကံရြယ္ ေသာ စားေသာက္ ဖြယ္ရာ ပစၥည္းတြင္ ယုတ္ညံ့ ေသာ အရာနွင့္ ေရာေနွာ ျခင္း၊ အနၲရာယ္ ျဖစ္ေစ ေသာ စားေသာက္ ဖြယ္ကို ေရာင္းခ် ျခင္း ျပုပါက အေရးယူ ေသာ ျပဌာန္း ခ်က္မ်ား'' ပါရိွ ပါတယ္။ ပုဒ္မ (၂၇၄) ၊ (၂၇၅) နဲ့ (၂၇၆) တို့မွာ ေဆးဘက္ဝင္ အရာ ဝတၲဴေရာင္း ခ်ရန္ သို့မဟုတ္ သံုးစဲြေစ ရန္ျကံရြယ္၍ ယုတ္ညံ့ ေသာအရာ နွင့္ေရာ ေနွာျခင္း၊ ယုတ္ညံ့ေသာ အရာနွင့္ေရာ ထားသည့္ ေဆးဘက္ဝင္ အရာ ဝတၲုမ်ား ေရာင္းခ်ျခင္း၊ ေဆးဘက္ဝင္ ဝတၲုတစ္မို်းကို သို့မဟုတ္ ေဖာ္စပ္ျပီး ေဆးတစ္မို်းကို အျခားတစ္မို်း အျဖစ္ ေရာင္း ခ်ျခင္း ကို တားျမစ္ ထားခ်က္မ်ား '' လို့ပါရိွပါတယ္။

ပုဒ္မ (၂၇၇) နဲ့ (၂၇၈) တို့မွာက်ေတာ့ '' အမ်ားျပည္ သူဆိုင္ရာ စိမ့္စမ္း၊ ေရေလွာင္ ကန္စသည္ တို့ကို ညစ္ညမ္း ေအာင္ျပု လုပ္ျခင္း၊ က်န္းမာ ေရးကိုအ နၲရာယ္ ျဖစ္ေစရန္ ေဘးတစ္ ခုခုျပုျခင္း တို့ကိုလည္း အေရးယူ အျပစ္ ေပးျခင္း'' လို့ပါ ရိွပါတယ္။

အမို်းသားအစားအေသာက္ဥပေဒ

စားသံုးသူ အကာအကြယ္ ေပးေရး လုပ္ငန္းမွာ အားကိုး အားထားျပု ရမဲ့ဥပ ေဒဟာ '' အမို်းသား အစား အေသာက္ ဥပေဒ'' ပဲျဖစ္ပါ တယ္။ လက္ရိွ အမီွသဟဲ ျပုေနတာ လည္းဒီ ဥပေဒ ပဲျဖစ္ပါတယ္ -

ဒီဥပေဒရဲ့ ပုဒ္မ (၃) မွာ အစားအ ေသာက္နွင့္ ေဆးဝါး အာဏာ ပိုင္ဖဲြ႕စည္းျခင္း ကိုျပဌာန္း ခဲ့ပါတယ္။ အစားအ ေသာက္နဲ့ ေဆးဝါးစစ္ ေဆးဖို့ဖဲြ့ စည္းထားတဲ့ အသင္းအဖဲြ့ ေတြသိထား သင့္တဲ့ပုဒ္ မျဖစ္ပါတယ္။

ပုဒ္မ (၁၅) မွာက်ေတာ့ မွတ္ပံုတင္ ျခင္းမရိွတဲ့ ေဆးဝါးမ်ားနဲ့ စံခိ်န္မ မီတဲ့ေဆး ဝါးမ်ား ထုတ္လုပ္တာ၊ ေရာင္းခ်တာ၊ ေရာေနွာတာ၊ ျပည္တြင္း သို့တင္သြင္းတာ၊ သိုေလွာင္ ျဖန့္ျဖူးတာ စတာေတြ ကိုတားျမစ္ ထားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။

အမို်းသား အစားအေသာက္ ဥပေဒရဲ့ ပုဒ္မ (၁၈) မွာ - '' အစားအ ေသာက္ထုတ္ လုပ္ျခင္း၊ ျပည္တြင္း သို့ တင္သြင္းျခင္း၊ ျပည္ပသို့ တင္ပို့ျခင္း၊ သိုေလွာင္ျခင္း၊ ျဖန့္ျဖူးျခင္း သို့မဟုတ္ ေရာင္းခ်ျခင္း ျပုလုပ္ သူသည္ အစားအေသာက္ အရည္အ ေသြးအာမခံျခင္း၊ အမွတ္တံ ဆိပ္တပ္ျခင္း၊ ေျကာ္ျငာ ျခင္းနွင့္ စပ္လ်ဥ္း ၍ သက္ဆိုင္ ရာအစိုးရ ဌာန သို့မဟုတ္ အဖဲြ့အစည္း ကျဖစ္ေစ အာဏာ ပိုင္ကျဖစ္ေစ ထုတ္ျပန္ ေသာ အမိန့္၊ ညႊန္ျကား ခ်က္နွင့္ စည္းကမ္း ခ်က္မ်ားကို တိက်စြာ လိုက္နာရန္ '' လို့ပါရိွခဲ့ပါတယ္။

ပုဒ္မ (၂၂) မွာက အစားအ ေသာက္ကို အမ်ားျပည္ သူအနၲရာယ္ ျဖစ္ေစနိုင္တဲ့ ထုတ္လုပ္မႈေတြ၊ ျဖည့္္စြက္ တာေတြ၊ ျပုျပင္တာ ေတြ၊ ပုပ္သိုး လြယ္တာ ေတြနဲ့ စားသံုးရန မသင့္တဲ့ ပစၥည္းမသင့္ ေလ်ာ္ပါရိွ တဲ့ကိစၥေတြ၊ ခြင့္မျပုတဲ့ စားေသာက္ ကုန္ပစၥည္းေတြ၊ စံမညီတဲ့ အစားအစာေတြ၊ အမွတ္ တံဆိပ္လဲြ မွားစြာ ေဖာ္ျပတာေတြ၊ သတ္မွတ္ ေပးထားတဲ့ အခ်က္အ လက္မေဖာ္ျပ တာေတြ အတြက္ ဒီပုဒ္မက ကူညီသြား မွာျဖစ္ပါတယ္။

တိုင္းရင္းေဆးဝါးဥပေဒ

အမ်ားျပည္သူ တစ္ဦးအေနနဲ့ မိမိျကိုးစား ျပီးေဖာ္စပ္ ေတြ့ရိွတဲ့ တိုင္းရင္း ေဆးကိုဥပ ေဒပုဒ္မ (၁၁) အရ မွတ္ပံု တင္ျခင္း ကိစၥအဝ ဝလုပ္နိုင္ျပီး သတ္မွတ္ ထားတဲ့စည္း ကမ္းအတိုင္း လိုက္နာ ေပးဖို့လည္း ထုတ္ လုပ္သူမွာ တာဝန္ ရိွတယ္ လို့ဆိုထားပါတယ္။

ပုဒ္မ (၁၈) အရ လိုင္စင္ ေလွ်ာက္ထား တာကို ထုတ္ေပးခြင့္ ရိွေပမယ့္ ပုဒ္မ (၂၇) အရ စံနႈန္းထား နဲ့မကိုက္ တဲ့ တိုင္းရင္း ေဆးေတြကို ေတာ့ထုတ္ လုပ္ခြင့္မရိွ တာကို ေလ့လာ ေတြ့ရိွနိုင္ ပါတယ္။

ပုဒ္မ (၂၈) မွာ မွတ္ပံုတင္ မထားတာ၊ သံုးစဲြဖို့ မသင့္တာ ေတြကို မေရာင္း ခ်ဖို့တား ျမစ္ထားပါတယ္။

ေဆးလိပ္ ေဆးရြက္ျကီး အတြက္ ပစၥည္း ေသာက္သံုး မႈထိန္းခု်ပ္ ေရးဥပေဒ

စားသံုးသူအတြက္ အမွန္တ ကယ္လိုအပ္ တဲ့ဥပေဒ တစ္ခုျဖစ္ ပါတယ္။ အမ်ားျပည္ သူနဲ့ဆိုင္ တဲ့ေနရာ ေတြမွာ ေဆးလိပ္ ေသာက္တာ ဟာ မေသာက္ တတ္တဲ့လူမ်ား အတြက္ အမွန္တစ္ ကယ္ပဲအေနွာင့္ အယွက္ ျဖစ္ေစ ခဲ့ပါတယ္။ ဒါ့ေျကာင့္လည္း ေဆးလိပ္မ ေသာက္ရမဲ့ ေနရာေတြကို ဒီဥပေဒပုဒ္မ (၆) အရ ေနရာ (၁၄) ခု တိတိ က်က် သတ္မွတ္ ေပးထားတာ ေတြ့ရိွရ ပါတယ္။

ပုဒ္မ (၇) မွာက်ေတာ့ ေဆးလိပ္ ေသာက္လို့ရတဲ့ ေနရာ သတ္မွတ္ ေပးထားတာ ေတြ့ရိွရပါတယ္။ ဒီပုဒ္မ မွာေတာ့ ေနရာ (၇) ခုလို့ ျပဌာန္းထား ေပမယ့္ အဲဒီေန ရာရဲ့သီးျခား သတ္မွတ္ ေပးထားတဲ့ ေနရာ ျဖစ္ဖို့ မ်ားပါတယ္။ ဘာ့ေျကာင့္ လည္းဆို ေတာ့ရံုးအ ေဆာက္အဦး မွာေဆးလိပ္ ေသာက္လို့ရ တယ္ဆို ေပမယ့္ လူအမ်ား ေနတဲ့အခန္း ေတြမွာ ေသာက္လို့ မရနိုင္ပါဘူး။ ဥပေဒေတြ ေဒသနၲရ အမိန့္ေတြ မထုတ္ျပန္ ေပမဲ့ လူမႈ ေရးစည္းကမ္း အရမေသာက္ သင့္တာ အမွန္ ျဖစ္ပါတယ္။ အခို့်လူဂြစာ၊ လူကပ္လ ို့ေခၚလို့ ရတဲ့သူ ေတြက ဥပေဒထဲမွာ လမ္းေလွ်ာက္ရင္း ေဆးလိပ္ မေသာက္ရ ဆိုတာမပါဘူးကြ လို့ဆိုျပီး စည္းမဲ့ကမ္းမဲ့ ေသာက္တတ္ ျကပါတယ္။ ဒီအတြက္ ေျကာင့္လည္း ေရွးလူျကီး သူမေတြက ျပည္သူ႕ နီတိဆို တာတို့၊ လူမႈေရး စည္းကမ္း တို့့ထား ေပးျကတာ ထင္ပါတယ္။

ပုဂၢလိကက်န္းမာေရးလုပ္ငန္းဆိုင္ရာဥပေဒ

ဒီဥပေဒရဲ့ ပုဒ္မ (၇) မွာ ပုဂၢလိက က်န္းမာေရး လုပ္ငန္း ခြင့္ျပုတဲ့ အမို်းအစား မ်ားမ်ားကို ျပဌာန္း ထားပါတယ္။ လုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္ ေလွ်ာက္ထားလိုတဲ့ အမ်ားျပည္သူ မ်ားအတြက္ သိရိွနိုင္တဲ့ အခြင့္အ ေရးတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ပုဒ္မ (၂၅) မွာေတာ့ လုပ္ငန္းရွင္ရဲ့ တာဝန္ သတ္မွတ္ ခ်က္ေတြ ေဖာ္ျပထား ပါတယ္။ ပုဒ္မ (၂၇) ကဒီ လုပ္ငန္းကို လုပ္ကိုင္တဲ့လူ ျပဌာန္းခ်က္ တစ္ခုခုကို က်ဴးလြန္ေဖာက္ ဖ်က္ပါက ျပစ္ဒဏ္ က်ခံရမယ္ ဆိုတာကို ေဖာ္ျပထား ပါတယ္။ ပုဒ္မ (၃၉) အရ နစ္နာသူ ကေပါ့ဆမႈနဲ့ ျဖစ္လာတဲ့ ကိစၥေတြ အတြက္ တရားစဲြခြင့္ ရိွေျကာင္း ျပဌာန္းခ်က္ ျဖစ္ပါတယ္။

ရန္ကုန္/မနၲေလးျမို့ေတာ္စည္ပင္သာယာေရးဥပေဒမ်ား

လုပ္ငန္း က်ယ္ျပန့္တဲ့ ျမို့့ေတာ္စည္ပင္ သာယာေရး ေတြမွာလည္း ဥပေဒနဲ့ နည္းဥပ ေဒေတြျပဌာန္း ထားျက ပါတယ္။ အဲဒီမွာ ေတြ့ရတာက စားသံုးသူမ်ား က်န္းမာေရး နဲ့ညီညြတ္ ျပီးေတာ့ အဆိပ္အ ေတာက ကင္းစင္တဲ့ အစားအေသာက္၊ ေဆးဝါးနဲ့ အသံုးအ ေဆာင္ေတြသံုး စဲြနိုင္ျပီး သာယာဝ ေျပာတဲ့လူ့ ေဘာင္အ တြင္း ေနထိုင္နိုင္ဖို့့ ဆိုျပီးေတာ့ ရည္ရြယ္ ခ်က္ထား ခဲ့ပါတယ္။ စားသံုးသူ မ်ားအတြက္ အေကာင္း ဆံုးကာကြယ္ ျပဌာန္းေပး ခဲ့တာပဲ ျဖစ္ ပါတယ္။

အီလက္ထေရာနစ္ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ေရးနည္းဥပေဒ

ဤဥပေဒဟာ အီလက္ထေရာ နစ္လုပ္ငန္းမ်ား ဖံြ့ျဖိုး တိုးတက္ ဖို့အတြက္ အားေပး အားေျမွာက္ ျပုတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခြင့္အ လမ္းမ်ား ရရိွေစဖို့ အတြက္နဲ့ အီလက္ထ ေရာနစ္အ သံုးျပုသူမ်ား အကာ အကြယ္ ေပးထားတဲ့ ဥပ ေဒတစ္ ရပ္ျဖစ္ပါတယ္။

The Bar Council Act & The Legal Practitioners Act

၁၈၈ဝ ျပည့္နွစ္နဲ့ ၁၉၂၉ ခုနွစ္ ကြ်န္ေတာ္ တို့နိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရး မရေသးခင္ ကတည္းက ျပဌာန္းခဲ့တဲ့ တည္ဆဲ ဥပေဒနွစ္ရပ္ ျဖစ္ပါတယ္။ နစ္နာသူမ်ား တရားသျဖင့္ ကာကြယ္ ခုခံပိုင္ခြင့္၊ ဥပေဒ ပညာရွင္မ်ား၊ ေရွ့ေနမ်ား ရဲ့အကူအညီ ရယူပိုင္ခြင့္ မ်ားအတြက္ ျပဌာန္း ထားတဲ့ဥ ပေဒမ်ားျဖစ္ ပါတယ္။ နစ္နာသူ မ်ားဘက္ ကဥပေဒ လမ္းေျကာင္းအရ မွန္ကန္စြာ တရားစီ ရင္နိုင္ဖို့နဲ့ သက္သာမႈ အတြက္ ျပဌာန္းထား တာကိုေတြ့ ရိွရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

စုစု စည္းစည္း ျပုစု ထားခဲ့ မယ္ဆိုရင္

ကမၻာ့နိုင္ငံ အေတာ္မ်ား မ်ားမွာ စားသံုးသူ ကာကြယ္ ေရးဥပေဒ ျပဌာန္းျပီး ျဖစ္ေနပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ တို့နိုင္ငံမွာ ေတာ့အေျခအေန အရပ္ရပ္ေျကာင့္ မျပဌာန္း ရေသးေပမဲ့ တည္ဆဲဥ ပေဒမ်ားဟာ စားသံုး သူမ်ား အတြက္ အကာအ ကြယ္ေပး ေရးကို ထိေရာက္စြာ အကူအညီ ေပးနိုင္တာ ေတြ့ရိွရ ပါတယ္။ အေျကာင္း ရင္းကေတာ့ တစ္ေန ရာတည္းမွာ စုစုစည္းစည္း မရိွတဲ့အတြက္ စားသံုး သူျပည္ သူမ်ားအ ေနနဲ့ အားကိုး အားထားျပုဖို့ သတိ မထားမိ တက္ျက တာသာျဖစ္ ပါတယ္။ သာဓက တစ္ခုအေနနဲ့ ၂ဝ၁၃ ခုနွစ္ မတ္လ ၂ဝ ရက္ေန့ နံနက္ပိုင္း မိတၴီလာ ျမို့မွာျဖစ္ပြားခဲ့ တဲ့ျဖစ္စဥ္ ကိုျခံုငံုျပီး ေတာ့သံုး သပ္လိုပါတယ္။ ေန့စဥ္ သတင္းစာ ပါ ဖာ္ျပ ခ်က္အရ ေရႊဆံကုတ္ ေရာင္းတဲ့သူ (၃) ဦးဟာ ေရႊဆိုင္ မွာတန္ဖိုး တစ္ခုနဲ့ေရာင္း ဝယ္ဖို့သေဘာ တူျကပါတယ္။ ျပီးေနာက္မွာ မွတ္ေက်ာက္ တင္ဖို့တစ္ ေနရာသြားျပီး အျပန္က်ေတာ့ ေရႊဆံကုတ္ပဲ့ ေနတဲ့အတြက္ မူလေပးမယ္ ဆိုတဲ့ေဈးနႈန္းနဲ့ မေပးေတာ့ဘူး စကားမ်ား ထိုးျကိတ္ရိုက္ နွက္ျကရာ ကေန အမိႈက္ ကစျပ ႆဒ္မီးေလာင္ တဲ့အထိ အေျခ အေနကို တြန္းပို့ ေပးခဲ့ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ ေရႊေရာင္းသူေရာ ဝယ္ယူသူ ပါစားသံုးသူ ေတြရဲ့အခြင့္အ ေရးနဲ့ စားသံုးသူမ်ား လိုက္နာရမဲ့ နည္းဥပေဒ သမ်ားကို သိရိွနား လည္ျကမယ္ ဆိုရင္ ရုန္းရင္း ဆန္ခတ္ တဲ့ျဖစ္ စဥ္ျဖစ္စ ရာမရိွ ေတာ့ဘူး။ သက္ဆိုင္ရာ စားသံုးသူ ေရးရာမွာ ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တရားရံုးကို ဦးတိုက္ ေလွ်ာက္ထား တာပဲျဖစ္ျဖစ္ နည္းလမ္း တက် ေဆာင္ရြက္ မိျကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့ေျကာင့္ စားသံုးသူ ဥပေဒ ဆိုျပီး သီးျခား ေပၚထြက္ လာဖို့ရယ္၊ စားသံုး သူေတြရဲ့ အခြင့္အေရး ေတြနဲ့ စားသံုးသူ ေတြလိုက္နာ ရမဲ့ နည္းဥပ ေဒသေတြ ျပည္သူ လူထုလက္ ထဲကို က်ယ္က်ယ္ ျပန့္ျပန့္ ေရာက္ရိွသြား ဖို့လြန္ စြာမွ အေရးျကီး ပါတယ္။ ျဖစ္နိုင္ ရင္စား သံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒ ထြက္ေပၚ မလာမီ တည္ဆဲဥပ ေဒထဲက အသံုးအ မ်ားဆံုးဥပ ေဒေတြကို စုစည္းျပီး လက္ထဲ ကိုင္ထား မယ္ဆို ရင္ ျပႆနာ အေတာ္ မ်ားမ်ား ေျဖရွင္း နိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

စားသံုးသူကာကြယ္ေရးဥပေဒနဲ့ပဲ စကားေျပာျကမယ္

ကမၻာေပၚမွာ ၁၉၅ဝ ျပည့္နွစ္ ေနာက္ပိုင္း မွစျပီးေတာ့ စားသံုးသူ အခြင့္အေရး ကာကြယ္ေစာင့္ ေရွာက္ေရး မူဝါဒ Consumerism ထြန္းကား လာတယ္လို့ ပညာရွင္ မ်ားက ဆိုပါတယ္။ က်င့္ဝတ္ နဲ့မကိုက္ ညီတဲ့ စီးပြားေရး လုပ္ငန္း မ်ားကို ဥပေဒနဲ့ အကာအကြယ္ ေပးဖို့ေတာင္း ဆိုလာျက တယ္လို့ ဆိုပါတယ္။ စားသံုး သူမ်ားရဲ့ အခြင့္အေရး ကာကြယ္ တာဟာ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒရဲ့ အေျခခံရည္ ရြယ္ခ်က္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ နိုင္ငံတကာ မွကြ်မ္းက်င္သူ မ်ားရဲ့အဆိုအရ ခိုင္မာတဲ့ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒဟာ ဒီမိုက ေရစီ နိုင္ငံေတာ္ရဲ့ ျပယုဂ္တစ္ခု လို့ေတာင္ တင္စားတာ ျကားဘူးပါတယ္။ သူတို့ရဲ့ အဆိုအရ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒဆိုတာဟာ က်င့္ဝတ္နဲ့ မညီတဲ့ျပုမႈ ေဆာင္ရြက္ ခ်က္ကေန ကာကြယ္ ေပးနိုင္တယ္ လို့ဆိုပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကုန္စည္နဲ့ ဝန္ေဆာင္မႈတို့ရဲ့ အေျခခံအ ရည္အေသြးကို တိုးတက္ ေစနိုင္တယ္ လို့လည္း ဆိုပါတယ္။ ေနာက္တစ္ ခ်က္က ဒီဥပေဒဟာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းအ ခ်င္းခ်င္းတ ရားသျဖင့္ျပိုင္ ဆိုင္မႈကို ျဖစ္ေပၚ လာေစ တယ္လို့ အဓိပၸါယ္ ဖြင့္ဆိုထား ရိွျကပါတယ္။

စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရးဆို တာက ကုန္စည္နဲ့ ဝန္ေဆာင္မႈ ေတြမွာ ၎တို့ ရသင့္ရထိုက္ တဲ့အခြင့္ အေရးေတြ ရရိွနိုင္ဖို့ ကာကြယ္ ေပးထားျခင္း ကိုေခၚ ဆိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလို ကာကြယ္ ေပးထားတဲ့ အတြက္ လူမႈ ဘဝနဲ့ စီးပြားေရး တိုးတက္ဖို့မွာ မ်ားစြာ အေထာက္အကူ ျပုတယ္ လို့့ဆိုပါတယ္။ တိုင္းျပည္ တစ္ခုရဲ့ ယဥ္ေက်းမႈ နဲ့လူမႈ ဘဝဘယ္ ေလာက္တိုးတက္ တယ္ဆိုတာ အကဲျဖတ္ ေပးတာက ဒီစားသံုး သူကာကြယ္ ေရးဥပေဒ ပဲျဖစ္တယ္လို့ ပညာရွင္ ေတြက မွတ္ခ်က္ ျပုျကပါတယ္။

တည္ဆဲဥပေဒ (၃၃) ခု အေနနဲ့ လက္ရိွ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒအတြက္ မားမား မတ္မတ္ရပ္ တည္ နိုင္စြမ္း ရိွေျကာင္း ျမင္ေတြ့နိုင္ ပါတယ္။ မျကာမီမွာ ထြက္ေပၚလာ ေတာ့မယ့္ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒအတြက္ တည္ဆဲ ဥပေဒထဲက အေရးျကီးတဲ့ ဥပေဒမ်ား ထည့္သြင္း ေရးဆဲြထား တာကိုလည္း ေလ့လာ မိပါတယ္။ အျမန္ထြက္ ေပၚလာေရးဟာ နိုင္ငံေတာ္ အတြက္လို အပ္ခ်က္ တစ္ခုျဖစ္ ေနပါတယ္။ မျပည့္စံု ေသးတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြ လည္းျပင္ဆင္ ျဖည့္စြက္တဲ့ ဥပေဒနဲ့ ေနာက္ပိုင္း မွာထပ္ျဖည္ ့ျကေလ့ရိွပါတယ္။ အေနာက္တိုင္း ဒီမိုကေရ စီနိုင္ငံျကီးမ်ား ပင္လွ်င္ ယေန့ အခိ်န္အထိ ပါလီမန္ မွာတည္ဆဲ ဥပေဒ ေတြကို ျပင္ဆင္ ေနျကဆဲ၊ ျဖည့္စြက္ေန ျကဆဲပဲဆိုတာကို သတင္းအေန နဲ့ျကားေန ရပါတယ္။ ဒါ့ေျကာင့္ ကြ်န္ေတာ့္ အေနနဲ့ စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒသာ ထြက္ေပၚ လာေရးဟာ ပဓါန လို့ထင္ျမင္ ယူဆပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို့နိုင္ငံမွာ နိုင္ငံျခား ရင္းနီွးျမႈပ္နံွမႈ ေတြမ်ားလာျပီ၊ နိုင္ငံတကာက ကုန္သည္ လုပ္ငန္းရွင္ေတြ လည္း အလံုး အရင္း နဲ့ဝင္လာ ေနျပီ။ အဲဒီ အတြက္ ကြ်န္ေတာ္ တို့နိုင္ငံရဲ့ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဓေလ့ထံုးစံနဲ့ ကြ်န္ေတာ္ တို့ျပည္သူ ေတြကို စားသံုးသူ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒနဲ့ပဲ အကာအ ကြယ္ေပးရမွာ ျဖစ္တယ္။ ဒီဥပေဒ နဲ့ပဲစကား ေျပာျကရေတာ့ မွာျဖစ္တယ္။ ဒါ့ေျကာင့္ ယေန့ ကြ်န္ေတာ္တို ့ျပည္သူေတြရဲ့ လုပ္ငန္း ေဆာင္ရြက္မႈ အဝဝမွာ ကာကြယ္ေပး မဲ့ဥပေဒတစ္ရပ္ ရိွကိုရိွမွ ျဖစ္မဲ့ အေျခအေန အခိ်န္အခါကို ေရာက္ရိွ ေနျပီဆိုတဲ့ အေျကာင္းေရး သားတင္ျပ လိုက္ပါတယ္။

ခမ္လ်န္စြမ္း

(ကိုးကား- ၂ဝ၁၂ ခုနွစ္ ျသဂုတ္လ အတြင္း မြန္ျပည္နယ္၊ ေမာ္လျမိုင္၌ ျပုလုပ္သည့္ စားသံုးသူအကာအကြယ္ ေပးေရး အလုပ္ရံုေဆြး ေနြးပဲြတြင္ ေဒၚတင္ရီဝင္း၊ ဒုတိယညႊန္ျကားေရးမွူး၊ ျပည္ေထာင္စု ေရွ့ေနခု်ပ္ရံုး၏ '' ျမန္မာနိုင္ငံ တည္ဆဲဥပ ေဒမ်ားနွင့္ စားသံုးသူအကာ အကြယ္ေပးေရး အခန္းက႑'' နွင့္ ေဒၚရီရီသန္း၊ ပါေမာကၡ၊ ဝါဏိဇၨဌာန၊ ရန္ကုန္ စီးပြားေရး တကၠသိုလ္၏ ''က်င့္ဝတ္ နွင့္မညီေသာျပဳမႈေဆာင္ ရြက္ခ်က္မ်ားမွ စားသံုးသူ အကာအကြယ္ ေပးေရး'' စာတန္းမ်ား ကိုကိုးကား အသံုးျပု ထားျခင္းျဖစ္ပါသည္။)

ၾကာသပေတးေန႕ ၂၁ မတ္လ  ၂၀၁၃ 11 း 16 AM

တေပါင္းလ ရာသီသို့ ခ်ဥ္းနင္း ဝင္ေရာက္လာျပီ ျဖစ္၍ ေတာင္ေလေအးက ျမဴးျမဴးကေလး ေဝွ့ယမ္း တိုက္ခိုက္ ေနျပီး၊ ေန့အခိ်န္တြင္ အပူခိ်န္ ျမင့္မား၍ ညအခိ်န္၌ ခ်မ္းေအးလ်က္ ရိွေသာ ရာသီဥတု၏ အလွည့္ အေျပာင္းဒဏ္ကို ျကံ့ျကံ့ခံလ်က္ ရိဒ္နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရး စခန္းတြင္ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ခဲ့သည္မွာ ၅ လ ေက်ာ္ျပီး ၆ လထဲ ေရာက္လာျပီ ျဖစ္၍ ရံုးခု်ပ္တြင္ တစ္ဖန္ ျပန္လည္ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ရန္ အလွည့္က် လာေတာ့မွာ ျဖစ္ျပီး တာဝန္ လည္းလွယ္ရန္ ေရာက္ရိွလာမည့္ အဖဲြ့အတြက္ လဲႊေျပာင္း ေပးရမည့္ စာရြက္ စာတမ္း၊ စာရင္းဇယားမ်ား နွင့္ ပံုေသပိုင္ ပစၥည္းမ်ားကို စာရင္းျပုစုရင္း တစ္ျပိုင္တည္းမွာ ပင္ ရံုးခု်ပ္သို့ ေရာက္ရိွသည့္ အခါ အစစ္ေဆးခံရမည့္ စာအုပ္ စာတမ္းမ်ား၊ စာရင္းဇယား ကိန္းဂဏန္းမ်ား မွန္ကန္မႈ ရိွေရးအတြက္ ျကိုတင္လုပ္ေဆာင္ေနလ်က္ရိွပါတယ္။

........ဆက္လက္ဖတ္ရႈပါရန္ ေခါင္းစဥ္ကိုႏွိပ္ပါ

၁-၁ဝ-၂ဝ၁၂ မွ ၃၁-၃-၂ဝ၁၃ ရက္ေန့အထိ နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရး စခန္းမ်ား၌ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ ရန္ အတြက္ တာဝန္ ေပးအပ္ ျခင္းခံရေသာ ညႊန္ျကားေရးမွူးမ်ား၊ ဒုတိယညႊန္ျကားေရးမွူးမ်ား၊ လက္ေထာက္ ညႊန္ျကားေရးမွူးမ်ားတို့ကို ဝန္ျကီးရံုးအစည္းအေဝးခန္းမ၌ ၂၇-၉-၂ဝ၁၂ ရက္ေန့တြင္ စီးပြားေရးနွင့္ကူးသန္း ေရာင္းဝယ္ေရး ဝန္ျကီးဌာန၊ ျပည္ေထာင္စု ဝန္ျကီး ဦးဝင္းျမင့္ မွာျကားခဲ့ေသာ အမွာစကားမ်ား ျဖစ္သည့္ '' အလုပ္ လုပ္တဲဲ့ အခါမွာ တာဝန္ ေက်ပြန္ေအာင္နဲ့ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္ေအာင္လုပ္ပါ၊ တိုင္းျပည္အေပၚ ေစတနာ ထားျပီး လုပ္ပါ၊ ေခတ္ေျပာင္း စနစ္ေျပာင္း ျဖစ္တဲ့အတြက္ ျပည္သူေတြရဲ့ အသံကို နားေထာင္ျပီး စိတ္ေကာင္း ေစတနာထား၊ ေမတၲာ ထားျပီး လုပ္၊ ဘာပဲ လုပ္လုပ္ မွ်မွ်တတ လုပ္ရမယ္၊ တည္တည္ ျငိမ္ျငိမ္နဲ့ ရာထူး တက္ေစခ်င္ တယ္၊ ျပႆနာ မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး '' ျပည္ေထာင္စု ဝန္ျကီး မွာျကားခဲ့ေသာ အမွာစကား မ်ား အတိုင္း နွလံုးသြင္း ၍ လုပ္ငန္းမ်ားကို အေကာင္ အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ ေသာေျကာင့္ ေအာင္ျမင္စြာ ျဖင့္ (၆) လ တာဝန္ကို ထမ္းေဆာင္ နိုင္ေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

တာဝန္ ထမ္းေဆာင္စဥ္ ကာလ၌ ကုန္သည္မ်ား၏ လုပ္ငန္း ေဆာင္ရြက္ ေနမႈ၊ တင္ပို့ လ်က္ရိွသည့္ ကုန္ပစၥည္း တစ္ခို့်၏ တစ္ဖက္ နိုင္ငံ ဝယ္လိုအားနွင့္ ကုန္စည္ ပို့ေဆာင္ေရးတြင္ အသံုးျပဳ လ်က္ရိွေသာ ေတာင္ေပၚ ကားလမ္း အေျခအေနတို့ကို အလ်ဥ္းသင့္၍ တင္ျပလိုက္ ရပါတယ္ ---

ရိဒ္ နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရး စခန္းဟာ ခ်င္းျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္း၊ တီးတိန္ ျမို့နယ္၊ တီြးဒီ ေက်းရြာ အုပ္စု၊ ဟိုင္မႊာလ္ ရြာမွာ တည္ရိွျပီး ကေလးျမို့မွ ၃၂ မိုင္ခန့္ ကြာေဝး၍ မိမိ နိုင္ငံနွင့္ အိနိၵယနိုင္ငံ၊ မီဇိုရမ္ ျပည္နယ္၊ က်န္ဖိုင္း ျမို့နယ္ လက္ေအာက္ခံ ဇိုေခါဒါရ္ ေက်းရြာနွင့္ ကုန္စည္ ကူးသန္း ေရာင္းဝယ္ေရး လုပ္ငန္း အဆင္ေျပစြာ ေဆာင္နိုင္ရန္ အတြက္ ဖြင့္လွစ္ထားေသာ နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရး စခန္း တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။

မိမိ နိုင္ငံမွ ဇိုေခါဒါရ္ ေက်းရြာဘက္သို့ တင္ပို့ေသာ ကုန္ပစၥည္း မ်ားမွာ ကြမ္းသီး၊ ေဆးရိုး၊ ေဆးေျကမႈန့္၊ ဝက္အရွင္၊ မုန့္မို်းစံု၊ ဖရဲသီး၊ ခ်င္းအစို၊ VE VE အခိ်ဳရည္၊ ငါးေသတၲာဗူး၊ စီးကရက္၊ ျပည္တြင္းျဖစ္ အရက္/ဘီယာ၊ ပလပ္စတစ္အိတ္ (PP) ၊ ဆပ္ျပာ/ ဆပ္ျပာမႈန့္ အစရိွေသာ မိမိနိုင္ငံ လုပ္ကုန္ ပစၥည္းမ်ား အျပင္ တရုတ္ နိုင္ငံလုပ္ ကုန္ပစၥည္း မ်ားျဖစ္ေသာ ပန္းသီး၊ ေစာင္၊ တီရွပ္၊ ဖိနပ္၊ ဓါတ္ဗူး၊ ထမင္း ေပါင္အိုး၊ ေက်ာက္ခဲြစက္၊ ေက်ာက္ေဖာက္စက္ တို့ကိုတင္ပို့ျကတာေတြ့ရပါတယ္။

တရုတ္ နိုင္ငံ ထုတ္ကုန္ ပစၥည္းမ်ား တင္ပို့ျခင္းကို ေလ့လာ ျကည့္ေသာ အခါ တရုတ္ နိုင္ငံလုပ္ ပစၥည္း မ်ားသည္ မိမိတို့ နိုင္ငံ အတြင္း လူသံုးမ်ားသည္ သာမကဘဲ မီဇိုရမ္ ျပည္နယ္ အတြင္း၌ပါ ေဈးကြက္ ေဝစု ရရိွေနတာကို ေတြ့ရိွရပါတယ္။ လူသံုးမ်ား ရျခင္း အေျကာင္း ေလ့လာ ျကည့္ေသာ အခါ ေဈးနႈန္းသက္ သာျပီး လူတန္းစား မေရြး သံုးစဲြနိုင္တာကို ေတြ့ရိွရပါတယ္။

ခ်င္းျပည္နယ္ တြင္ ခ်င္းေတာင္း ပန္းသီးေတြ ထြက္ရိွေနတယ္ ဆိုတာကို ျကားသိ ထားပါတယ္။ ရိဒ္စခန္းမွာ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ ေနစဥ္ ကာလ အတြင္း ခ်င္းေတာင္ ပန္းသီးေတြ တင္ပို့တာကို မေတြ့ရဘဲ တရုတ္ ပန္းသီးမ်ား တင္ပို့တာကို ေတြ့့ရသျဖင့္ အေျဖသိလို၍ ပန္းသီး တင္ပို့ေနတဲ့ ကုန္သည္ေလး တစ္ဦးကို ေမးျကည့္တဲ့ အခါ သူက အခုလို ေျပာျပပါတယ္ '' တရုတ္ ပန္းသီးေတြက အလံုးေခ်ာတယ္၊ ခို်တဲ့ အရသာရိွတယ္၊ ျကာရွည္ အထားခံ နိုင္တယ္၊ ခ်င္းေတာင္ ပန္းသီးေတြက တရုတ္ ပန္းသီးေတြ ေလာက္ အရြယ္အစား မျကီးဘူး၊ ခိ်ဳတဲ့ အရသာလည္း နည္းတယ္၊ ၅ ရက္ ၆ ရက္ေလာက္ဘဲ အထားခံတယ္၊ ခ်င္းေတာင္ ပန္းသီး ေတြက မံုရြာ၊ စစ္ကိုင္းစတဲ့ ေဒသေတြကို သြားေရာင္း ျကတယ္'' လို့သိရပါတယ္။

တစ္ဖန္ ေဖေဖာ္ဝါရီလနွင့္ မတ္လ တို့မွာ ဖရဲသီးေတြ တင္ပို့တာကို ေတြ့ရသျဖင့္ ဖရဲသီးအေျကာင္း စံုစမ္း ေမးျမန္း ျကည့္တဲ့ အခါ '' စစ္ကိုင္တိုင္း ေဒသျကီးနွင့္ မေကြးတိုင္း ေဒသျကီးတို့ ဆက္စပ္လ်က္ ရိွေသာ အနီး တစ္ဝိုက္ ေက်းရြာေတြ ျဖစ္တဲ့ ေရႊဘို၊ ေတာင္ခရမ္း၊ ေျမာက္ခရမ္း၊ ဟံသာဝတီ၊ ေမႊ့လည္၊ နတ္ေခ်ာင္း၊ နတ္ေျမာင္း စေသာ ေက်းရြာေတြမွာ စိုက္ပို်းျကပါတယ္၊ ေဖေဖာ္ဝါရီလ၊ မတ္လ၊ ဧျပီလ ေတြမွာ လိႈင္လိႈင္ ေပၚတယ္၊ တစ္ခင္းလွ်င္ ဧကဝက္ခန့္ အက်ယ္ရိွ ျပီးေတာ့ အလံုးေရ ၁ဝဝဝ နဲ့ ၁၅ဝဝ အျကား ထြက္ရိွပါတယ္။ စိုက္ခင္းမွာ ဘဲဖရဲသီး အလံုးအျကီး၊ အေသး ပ်မ္းမွ် တစ္လံုးလွ်င္ ၅ဝဝ က်ပ္နဲ့ ဝယ္ရျပီး၊ ရိဒ္ျမို့နယ္ခဲြက ေဖာက္သည္ ထံကို တစ္လံုးလွ်င္ ၁၈ဝဝ -၂ဝဝဝ က်ပ္နဲ့ ေဖာက္သည္ ေဈးေပးရျပီး၊ ဇိုေခါဒါရ္ (တစ္ဖက္နိုင္ငံ) က လာဝယ္တဲ့ ေဖာက္သည္ေတြ ကိုေတာ့ တစ္လံုးလွ်င္ ၂ဝဝ ရူပီးနဲ့ ေရာင္း ေပးပါတယ္၊ အခု ဖရဲသီး ေတြက ဖရဲ ျကားမို်း ျဖစ္ျပီး တစ္လံုးလွ်င္ ပ်မ္းမွ် အေလးခိ်န္ ၄ ကီလိုဂရမ္ ေလာက္ရိွပါတယ္၊ ဟိုင္မႊာလ္ ဂ်စ္ကား တစ္စီးကို ဖရဲသီး ၄ဝဝ လံုးခန့္ တင္ေဆာင္နိုင္ျပီး၊ ကေလး-ရိဒ္ သယ္ယူ စရိတ္မွာ တစ္ပိသာလွ်င္ ၁၂ဝ က်ပ္ေပး ရေျကာင္း''သိရိွရပါတယ္။

စိတ္ဝင္စားဖြယ္ ေကာင္းတဲ့ ပို့ကုန္ ပစၥည္း တစ္မို်းမွာ ဝက္အရွင္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဝက္ကုန္သည္ အလုပ္ျဖင့္ အသက္ ေမြးဝမ္းေက်ာင္း ျပဳေနသူမ်ားမွာ အမို်းသမီးမ်ား ျဖစ္ျပီး၊ အမို်းသားမ်ား လုပ္ကိုင္ျခင္း မရိွတာကို ေတြ့ရ ပါတယ္။ ကေလး ျမို့နယ္၊ မြန္းထား ရပ္ကြက္၌ ဝက္ကုန္သည္ အလုပ္ျဖင့္ အသက္ေမႊး ဝမ္းေက်ာင္း ျပုေနသူ ၂ဝ-၃ဝ ဦးခန့္ ရိွျကပါတယ္။ ကေလး ျမို့၌ (၂) လသား အရြယ္ ဝက္ေပါက္ တစ္ေကာင္လွ်င္ ၂၅ဝဝဝ- ၃ဝဝဝဝ က်ပ္၊ (၄/၅) လသား အရြယ္ ဝက္ေပါက္ တစ္ေကာင္လွ်င္ ၆ဝဝဝဝ-၇ဝဝဝဝ- ၇၅ဝဝဝ က်ပ္ ေဈးေပး၍ ဝယ္ယူ ရပါတယ္။ ဝက္ကုန္သည္ တစ္ဦးသည္ (၂) လသား အရြယ္ဝက္ေပါက္ (၂ဝဝ) ေကာင္ သို့တည္းမဟုတ္ (၄/၅) လသား အရြယ္ဝက္ (၉၈) ေကာင္အထိ စုမိျပီဆိုရင္ (ဟိုင္မႊာလ္ ဂ်စ္ကား တစ္စီးတင္နိုင္သည့္ အေရအတြက္) ရိဒ္ျမို့ နယ္ခဲြမွ တစ္ဆင့္ တစ္ဖက္ နိုင္ငံ က်န္ဖိုင္းသို့ တင္ပို့ ေရာင္းခ်ပါတယ္။ အခုလို သယ္ယူတဲ့ အခါမွာ သယ္ယူ ပို့ေဆာင္ခ အေနနဲ့့ ဟိုင္မႊာလ္ ဂ်စ္တစ္စီးကို ၃ဝဝဝဝဝ က်ပ္ ေပးရေျကာင္း သိရပါတယ္။ တစ္လလွ်င္ တစ္ျကိမ္/ နွစ္ျကိမ္ တင္ပို့ ေရာင္းခ်ပါတယ္။ အခုလို တင္ပို့ ေရာင္းခ် နိုင္ဖို့ အတြက္ ကေလးျမို့က ဝက္ကုန္သည္ မ်ားဟာ တစ္ဖက္ နိုင္ငံ က်န္ဖိုင္း ျမို့မွာရိွတဲ့ ဝက္ကုန္သည္မ်ား အသင္းနွင့္ ဆက္သြယ္ ထားျပီး ၄င္းအသင္းမွ ကေလးျမို့ရိွ ဝက္ကုန္သည္ တစ္ဦးလွ်င္ ရူပီး ၁ဝဝဝဝဝ ျကိုတင္ေငြ အျဖစ္ စိုက္ထုတ္ ေပးေျကာင္း သိရပါတယ္။ တစ္ဖက္ နိုင္ငံ က်န္ဖိုင္းျမို့မွာ (၂) လ အရြယ္ ဝက္ေပါက္ တစ္ေကာင္လွ်င္ ရူပီး ၂၂ဝဝ-၂၅ဝဝ၊ (၄/၅) လအရြယ္ ဝက္တစ္ေကာင္လွ်င္ ရူပီး ၃၅ဝဝ-၄ဝဝဝ ေရာင္းေဈး ရိွပါတယ္။

တစ္ဖက္ နိုင္ငံ က်န္ဖိုင္းျမို့မွာ မိမိနိုင္ငံက ဝက္မ်ားကို ဝယ္ယူရျခင္း အေျကာင္းမွာ အိနိၵယနွင့္ မီဇိုရမ္ ျပည္နယ္သည္ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ ေရးခက္ခဲ ေသာေျကာင့္ အသား/ ငါးမ်ား တင္ပို့ လွ်င္ (၁၅) ရက္ခန့္ ျကာသျဖင့္ လတ္ဆတ္မႈ မရိွေသာေျကာင့္ လည္းေကာင္း၊ မီဇိုရမ္ျပည္နယ္ အစိုးရသည္ ေက်းလက္ေန ျပည္သူမ်ားမွ ဆင္းရဲနြမ္းပါး သူမ်ားကို ေထာက္ပံ့မႈ အေနျဖင့္ အခေျကးေငြ မယူဘဲ ဝက္မ်ား ဝယ္၍ ေမြးျမူ ေပးျခင္း တို့ေျကာင့္ လည္းေကာင္း၊ မိမိ နိုင္ငံမွ ဝက္မ်ား တစ္ဖက္နိုင္ငံ က်န္ဖိုင္း၌ ဝယ္လ်က္ရိွ၍ ဝယ္လိုအား ေကာင္းရျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

ရိဒ္ နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရး စခန္း၌ ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို သယ္ယူ ပို့ေဆာင္မႈ ျပုလုပ္ရာတြင္ ကေလး- တီးတိန္- ဟိုင္မႊာလ္ ေတာင္ေပၚ ကားလမ္းအား အသံုးျပုရပါတယ္။ ေတာင္ေပၚ ေဒသ ကားလမ္း ျဖစ္ေသာေျကာင့္ ေနြရာသီနွင့္ ေဆာင္းရာသီ တို့၌သာ ကားလမ္းေကာင္း၍ မိုးရာသီတြင္ ေတာင္ျပိုျခင္း နွင့္ လမ္းမ်ား ေပၚ၌ ရံႊ့နံြ့အိုင္မ်ား ေပၚေပါက္ လာသျဖင့္ ရာသီမေရႊး အသံုးျပုရန္ အတြက္ အခက္အခဲ ျဖစ္လ်က္ ရိွေနတတ္ ပါတယ္။

ကားလမ္း ေကာင္းမြန္ခိ်န္တြင္ ကေလးမွ ရိဒ္ျမို့နယ္ခဲြ အထိ လမ္းခရီး၌ (၉) နာရီခန့္ ျကာျမင့္ ေသာ္လည္း မိုးရာသီတြင္ (၂၄) နာရီ သို့တည္းမဟုတ္ (၂၉) နာရီခန့္ ျကာျမင့္ တတ္ေသာေျကာင့္ ကုန္စည္ သယ္ယူ ပို့့ေဆာင္မႈတြင္ လွ်င္ျမန္ေခ်ာ့ေမြ့စြာ ေရာက္ရိွနိုင္ေရး အတြက္ အတားအဆီး တစ္ခုျဖစ္ေပၚလ်က္ ရိွေနပါတယ္။ ၄င္း ကားလမ္းကို ရာသီမေရႊး အသံုးျပုနိုင္ေအာင္ ေဖာက္လုပ္ ေပးမည္ဆိုလွ်င္ ကုန္စည္မ်ား သယ္ယူ ပို့့ေဆာင္ရာ၌ လွ်င္ျမန္ ေခ်ာေမြ့မွႈ ရိွလာမည့္ အျပင္ ယခုထက္လည္း ကုန္ပစၥည္းမ်ား ပိုမို၍ တင္ပို့တင္သြင္း ျပုလုပ္နိုင္လိမ့္မည္ဟု ယံုျကည္မိပါတယ္။

တစ္ဖန္ ကုန္သည္မ်ား၏ ရင္းနီွးျမႈပ္နံွမႈကို ေလ့လာျကည့္ေသာ အခါ ေငြေျကးတက္နိုင္သည္ ကုန္သည္ျကီးမ်ား နည္းပါးသည္ကို ေတြ့ရပါတယ္။ ရိဒ္ နယ္စပ္၌ လုပ္ကိုင္လ်က္ ရိွေသာ ကုန္သည္မ်ား အေနျဖင့္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို တစ္ဖက ္နိုင္ငံသို့ တင္ပို့ ေရာင္းခ်သည့္ အခါ ကုန္ဖိုးေငြ လက္ငင္းမရရိွျကဘဲ (၃-၄) လခန့္ ဆိုင္ငံ့ေပးထား ရပါတယ္။ ကြမ္းသီး ကုန္သည္မ်ားသည္ ကြမ္းသီး တင္ပို့ျပီးလွ်င္ တစ္ဖက္ နိုင္ငံမွ ဓါတ္ေျမျသဇာ မ်ားကို ျပန္လည္ တင္သြင္း၍ ကုန္ပစၥည္း ဖလွယ္ျခင္း လုပ္ကိုင္ျကသည္ကို ေတြ့ရိွ ရပါတယ္။ ရိဒ္ နယ္စပ္၌ ကုန္စည္ ကူးသန္းေရာင္း ဝယ္မႈ ျပုလုပ္ရာတြင္ အရင္းအနီွး နည္းပါးေသာ ကုန္သည္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား မ်ားျပားသျဖင့္ မူဆယ္၊ ျမဝတီ၊ တမူး၊ တာခီ်လိတ္ နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရး စခန္းမ်ား ကဲ့သို့ပင္ ITC ကတ္နဲ့ ကုန္သြယ္မႈ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ ျပုေပးနိုင္ပါက အထိုက္အေလ်ာက္ ကုန္သြယ္မႈ တိုးတက္လာမည့္ အျပင္ ေဒသခံ ခ်င္းတိုင္းရင္းသား တို့၏ လူေနမႈ ဘဝကို ဖံြ့ျဖိုး ေစရန္ အတြက္ အေထာက္အပံ့ ရရိွလာ နိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ရိဒ္ နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရး စခန္းတြင္ တစ္ဖက္နိုင္ငံ မီဇိုရမ္ျပည္နယ္၊ က်န္ဖိုင္းသို့ တင္ပို့သည့္ ပို့ကုန္ ပမာဏ မ်ားျပားျပီး၊ တစ္ဖက္ နိုင္ငံ မီဇိုရမ္ ျပည္နယ္မွ မိမိ နိုင္ငံဘက္သို့ တင္သြင္းသည့္ သြင္းကုန္ ပမာဏမွာ နည္းပါး ပါတယ္။ ပို့ကုန္ ပမာဏ မ်ားျပားျခင္းမွာ တစ္ဖက္ နိုင္ငံ မီဇိုရမ္ ျပည္နယ္ အတြင္း ေနထိုင္ျကေသာ ျပည္သူတို့၏ လိုအပ္ခ်က္နွင့္ ဝယ္ယူ သံုးစဲြမႈ ပမာဏ ျမင့္တက္လ်က္ ရိွေသာေျကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ ထိုကဲ့သို့ ဝယ္ယူ သံုးစဲြမႈ ပမာဏ ျမင့္တက္လာ သျဖင့္ တြင္က်ယ္စြာျဖင့္ ေရာင္းဝယ္ ေဖာက္ကား နိုင္ျပီး ေဈးကြက္ တိုးျမွင့္ လာနိုင္မည္ဟ ုယံုျကည္ မိပါေျကာင္း တင္ျပ လိုက္ရပါတယ္။

 

တင္ထြန္းဦး (ေရႊဘို)

ရိဒ္ (ကသရ)

အဂ္ါ​ေန႕  ၁၉ မတ္လ  ၂၀၁၃ 12 း 31 PM

ေဆးလိပ္ျဖတ္ရင္ ခနၶာကိုယ္ အေလးခိ်န္ တက္မွာကို ေျကာက္ျပီး ေဆးလိပ္ျဖတ္ဖို့ ဝန္ေလး တတ္ျကတယ္လို့ သုေတသီ မ်ားက ဆိုပါတယ္။ ေဆးလိပ္ ျဖတ္လိုက္ပါက သိသိသာသာ ကိုယ္အေလးခိ်န္ တက္ေပမယ့္ ပံုမွန္အားျဖင့္ေတာ့ နွလံုးေရာဂါ ျဖစ္ပြားနိုင္မႈ အနၲရာယ္ကို ေလ်ာ့က်ေစနိုင္ေျကာင္း အေမရိကန္ နိုင္ငံမွာ သုေတသီမ်ား ေျပာျကားခဲ့ပါတယ္။ ေဆးလိပ္ျဖတ္ျခင္းဟာ နွလံုးေရာဂါ ျဖစ္နိုင္ေခ် အတြက္ေတာ့ အကို်းရိွေစ ေပမယ့္ ခနၶာကိုယ္ အေလးခိ်န္ တက္မွာစိုးလို့ အခို့် ေဆးလိပ္ေသာက္သူ ေတြက ေဆးလိပ္ ျဖတ္ရန္ ဝန္ေလး ေနျကတယ္လို့ အေမရိကန္ ေဆးပညာ ဂ်ာနယ္မွာ သုေတသီမ်ားက ေရးသား ေဖာ္ျပခဲ့ ပါတယ္။ ေဆးလိပ္ျဖတ္ရင္ ဆီးခို် ေရာဂါမရိွသူေတြမွာ ပိုျပီး က်န္းမာေရး ေကာင္းနိုင္ေစရံုမက ဆီးခို် ေရာဂါ ရိွသူမ်ား မွာလည္း အကို်းရိွေစနိုင္တာ ေတြ့ရပါတယ္။

.........ဆက္လက္ဖတ္ရႈရန္ ေခါင္းစဥ္ကိုႏွိပ္ပါ

 

ေဆးလိပ္ျဖတ္လို စိတ္ရိွျပီး ခနၶာကိုယ္ အေလးခိ်န္တက္မွာ စိုးရိမ္ပါက စီးကရက္ ေသာက္ခ်င္စိတ္ သက္သာေအာင္ အစားစားမယ့္ အစား ရွူေဆး၊ ပီေက၊ ငံုေဆး စတဲ့ နည္းေတြကို အစားထိုး အသံုးျပုနိုင္ပါတယ္။ အဝလြန္ျခင္းဟာ နွလံုးေရာဂါ ျဖစ္ေစနိုင္တဲ့ အခ်က္ တစ္ခ်က္ ျဖစ္ေျကာင္း ေလ့လာ ေတြ့ရိွခ်က္ေျကာင့္ ေဆးလိပ္ ျဖတ္ရင္ဝလာမယ္ အဲဒီလိုဝလာလို့ ေဆးလိပ္ျဖတ္ရင္ရမဲ့ေကာင္းကို်းေတြကို ေခ်ဖ်က္ လိုက္မလား ဆိုတဲ့ အခ်က္ေပၚ မူတည္ျပီး ေလ့လာမႈေတြ ျပုလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၈၁ မွ ၂ဝ၁၁ ခုနွစ္အတြင္း ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့ အေလ့အက်င့္နဲ့ နွလံုး က်န္းမာေရး အေျခအေနကို JAMS လူ ၃ဝဝဝ ေက်ာ္အား ေလ့လာ ျကည့္ခဲ့ပါတယ္။ ေလ့လာ ေတြ့ရိွခ်က္ အရ ၄ နွစ္ ေက်ာ္အထိ ေဆးလိပ္ ျဖတ္ထားသူဟာ နွလံုးနဲ့ ေသြးလႊတ္ေျကာ ဆိုင္ရာေရာဂါ ျဖစ္ပြားနႈန္း ၅၄ ရာခိုင္နႈန္း ေလ်ာ့က် ေစနိုင္ေျကာင္းနဲ့ လတ္တေလာ ၄ နွစ္ အထိ ေဆးလိပ္ျဖတ္ ထားသူမွာေတာ့ ၅၃ ရာခိုင္နႈန္းထက္ ေလ်ာ့နိုင္တယ္လို့ ဆိုပါတယ္။ လတ္တေလာ ေဆးလိပ္ျဖတ္ ထားသူေတြမွာ ၄ နွစ္ေက်ာ္အထိ ခနၶာကိုယ္ အေလးခိ်န္ ၅ ေပါင္မွ ၁ဝ ေပါင္အထိ သိသိသာသာ တက္လာတာ ေတြ့ရျပီး ျကာလာရင္ေတာ့ ၁ ေပါင္မွ ၂ ေပါင္အထိဘဲ တက္ေတာ့ေျကာင္း သိရပါတယ္။ ဟားဘတ္ ေဆးတကၠသိုလ္မွ Dr.James Megic က ေဆးလိပ္ျဖတ္ရင္ ဆီးခို် ေရာဂါ ရိွသူေရာ၊ မရိွသူမ်ားပါ ခနၶာ ကိုယ္အေလးခိ်န္ အေတာ္အတန္ တက္ေပမယ့္ နွလံုးေရာဂါ ျဖစ္နိုင္မႈ အေနနဲ့ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ ပိုအကို်းရိွ ေစနိုင္ေျကာင္း ေသခ်ာေျပာနိုင္ျပီ လို့ဆိုပါတယ္။ အေမရိကန္ နိုင္ငံ၊ နွလံုးေရာဂါဌာနမွ အျကီးတန္း နွလံုး ေရာဂါကု သူနာျပုဆရာမ Doireamm Maddock ကလည္း ခနၶာကိုယ္ အေလးခိ်န္ တက္လို့ဆိုျပီး ေဆးလိပ္ ျဖတ္ျခင္းကို လက္မေလ်ာ့သင့္ဘူးလို့ေျပာပါတယ္။

 

Souece: The Health News                                                                                                                       ခင္ကလ်ာဦး

Pages