ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံေတြမွာ ေရႊတူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္းရဲ႕အေရးပါမႈ။

ေရႊဟာ ေရွးႏွစ္ေပါင္း မ်ားစြာကတည္းက တန္ဖိုးထားခဲ့တဲ့ ပစၥည္းတစ္ခုပါ။ ဒီေန႔ဒီေခတ္မွာလည္း လက္၀တ္လက္စားအေနနဲ႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ေငြေၾကးပုိင္ဆုိင္ပစၥည္း တစ္ခုအေနနဲ႔ ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ စက္မႈထြက္ကုန္ပစၥည္းတစ္ခုအေနနဲ႔ ပဲျဖစ္ျဖစ္ အေရးပါေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အထူးသျဖင့္ ဆင္းရဲတဲ့ႏုိင္ငံေတြအပါအ၀င္ ကမၻာတစ္၀န္းရွိ လူအဖြဲ႔ အစည္းေတြကို ေရႊလုပ္ငန္းကျဖည့္ဆည္းေပးလုိက္တဲ့ လူမႈတန္ဖိုးကုိေတာ့ လူသိနည္းပါတယ္။
ေရႊတူးေဖာ္တာက ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံေတြရဲ႕ စီးပြားေရးမွာအေရးပါတဲ့ လုပ္ငန္းတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ ဒီႏုိင္ငံေတြက ထြက္တဲ့ေရႊဟာ ကမၻာ့ေရႊထုတ္လုပ္မႈရဲ႕ ၇၀ ရာခုိင္ႏႈန္းရွိပါတယ္။ အဲဒီႏုိင္ငံေတြက ျပည္ပပုိ႔ကုန္ကေန၀င္ေငြကို ရေစ႐ုံသာမကဘူး ေရႊထုတ္လုပ္တဲ့လုပ္ငန္းကေန သက္ဆုိင္ရာႏုိင္ငံေတြအတြက္ အခြန္ေကာက္ေတြရေစႏုိင္ပါ တယ္။ နည္းပညာ လႊဲေျပာင္းမႈ၊ လုပ္သားေတြေလ့က်င့္မႈနဲ႔ ကြၽမ္းက်င္တဲ့လုပ္သားအင္အားဖန္တီးေပးႏုိင္မႈေတြကို ရရွိေစပါတယ္။
ေရႊတူးေဖာ္တဲ့လုပ္ငန္းက ႐ူပဆုိင္ရာ၊ လူမႈေရးဆုိင္ရာ၊ တရားဥပေဒဆုိင္ရာ၊ ေငြေၾကးဆုိင္ရာ အေျခခံ အေဆာက္အအုံမွာ ႀကီးမားတဲ့တုိးတက္မႈ ေတြကိုေဆာင္ၾကဥ္းေပး ႏုိင္ပါတယ္။ အဲဒီႏုိင္ငံေတြအေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ေရႊတူးေဖာ္တဲ့လုပ္ငန္းက ေဒသတြင္းမွာ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား၊ ေရ၊ ကုန္းေၾကာင္းလမ္းနဲ႔မီးရထားလမ္းသယ္ယူပို႔ ေဆာင္မႈဖြံ႔ၿဖိဳးေရး အတြက္ အေရးပါတဲ့အရာေတြကိုျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ ဒီအရာေတြက စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတစ္ခု အတြက္ အေရးပါတဲ့အေျခခံအုတ္ျမစ္ေတြျဖစ္ပါတယ္။ ဒီသြင္ျပင္လကၡဏာေတြက အထူးသျဖင့္ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးတုိး တက္ေရးအတြက္ အေျခခံအေဆာက္အအုံ ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈမရွိတာက အေျခခံအခ်က္တစ္ခုအေနနဲ႔ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ အာဖရိ ကတုိက္အတြက္ ပိုၿပီး အေရးႀကီးပါတယ္။
ကမၻာ့ေရႊထုတ္လုပ္မႈမွာ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံေတြရဲ႕ပါ၀င္မႈက တစ္စတစ္စတုိးတက္ေနပါတယ္။ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္နဲ႔ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္အၾကား ဒီႏုိင္ငံေတြရဲ႕ေရႊထုတ္လုပ္မႈက ၂၁ ရာခုိင္ႏႈန္း တုိးတက္ေနပါတယ္။ ေတာင္အာဖရိကတုိက္ကုိ ထည့္မတြက္ရင္ ၅၀ ရာခုိင္ႏႈန္းေက်ာ္ပါ၀င္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ေရႊထုတ္လုပ္မႈတုိးတက္ေနတာကို Heavily Indebted Poor COuntries-HIPC) လုိ႔ေခၚတဲ့ ေၾကြးႏြံနစ္ၿပီးဆင္းရဲတဲ့ ႏုိင္ငံေတြမွာပိုၿပီးေတြ႔ႏုိင္ပါတယ္။ ဒီႏုိင္ငံေတြ မွာ ေရႊထုတ္လုပ္မႈဟာ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၀၅ ခုႏွစ္အတြင္း ၈၅ ရာခုိင္ႏႈန္း ေက်ာ္တုိးတက္ခဲ့ပါတယ္။
HIPC ႏုိင္ငံအေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ေရႊကိုပိုမုိထုတ္လုပ္ႏုိင္မဲ့ အလားအလာေတြရွိေနပါတယ္။ HIPC ႏုိင္ငံ ေတြရဲ႕ ထုတ္လုပ္မႈျမင့္တက္လာရတာကလည္း ေရႊကိုျပည္ပပို႔ကုန္အေနနဲ႔ မွီခုိလာရတဲ့အတြက္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္တုန္းက ေကာက္ယူခဲ့တဲ့စာရင္းအရ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္မွာ ေရႊဟာအဲဒီအခ်ိန္တုန္းက HIPC လုိ႔သတ္မွတ္ခံခဲ့ ရတဲ့ ႏုိင္ငံေတြရဲ႕ကုန္စည္ပုိ႔ကုန္လုပ္ငန္းရဲ႕ ၈ ရာခုိင္ႏႈန္းနီးပါးရွိပါတယ္။ ကုန္စည္နဲ႔၀န္ေဆာင္မႈပုိ႔ကုန္လုပ္ငန္းတစ္ခုလုံးရဲ႕ ၆ ရာခုိင္ႏႈန္းရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေရႊဟာ HIPC ေတြ အတြက္ အေရးပါတဲ့ပို႔ကုန္ျဖစ္ေနပါတယ္။
ေရႊဟာ မာလီ (ကုန္ပစၥည္းတင္ပို႔မႈရဲ႕ ၅၉ ရာခုိင္ႏႈန္း)၊ တာဂ်စၥတန္ (၄၅ ရာခုိင္ႏႈန္း၀န္းက်င္)၊ တန္ဇန္နီးယား (၄၄ ရာခုိင္ႏႈန္း)၊ ဂါနာ (၃၂ ရာခုိင္ႏႈန္း)၊ ဂုိင္ယာနာ (၂၆ ရာခုိင္ႏႈန္း)တို႔အတြက္ အဓိကပို႔ကုန္ျဖစ္တာကိုေတြ႔ရၿပီး ဂီနီယာ (၂၃ ရာခိုင္ႏႈန္း)အတြက္ ဒုတိယအမ်ားဆုံးပို႔ကုန္တစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။
ေရႊဟာ HIPC ႏုိင္ငံေတြအတြက္သာမဟုတ္ ၀င္ေငြနိမ့္က်တဲ့ႏုိင္ငံေတြအတြက္လည္း အလားတူအေရးပါ တဲ့ကုန္စည္ျဖစ္ပါတယ္။ ကမၻာ့ဘဏ္ကေန အထုိက္အေလ်ာက္ ေၾကြးၿမီထူေျပာတယ္လုိ႔ သတ္မွတ္တဲ့ႏုိင္ငံေတြထဲ က ပါပူအာနယူးဂီနိ (၃၆ ရာခိုင္ႏႈန္း) အတြက္ အဓိကပို႔ကုန္ျဖစ္ပါတယ္။ မြန္ဂုိလီယား (၂၀ ရာခုိင္ႏႈန္း) နဲ႔ ဇင္ ဘာေဘြ (၁၁ ရာခုိင္ႏႈန္း)အတြက္ ဒုတိယအေရးပါဆုံးပို႔ကုန္ျဖစ္ပါတယ္။ ဥဇဘက္ကစၥတန္ရဲ႕ အဓိကပုိ႔ကုန္ ႏွစ္ခုအနက္ကတစ္ခုအပါအ၀င္ျဖစ္ပါတယ္။ ေတာင္အာဖရိက (၂၀၀၃ ခုႏွစ္ ကုန္ပစၥည္းတင္ပို႔မႈရဲ႕ ၁၃ ရာခိုင္ႏႈန္း) နဲ႔ ပီ႐ူး (၁၇ ရာခုိင္ႏႈန္း) ႏုိင္ငံတုိ႔အတြက္လည္း အေရးပါတဲ့ပို႔ကုန္ျဖစ္ပါတယ္။
ေရႊတူးေဖာ္တဲ့ကုမၸဏီေတြက တူးေဖာ္ရာမွာသုံးဖုိ႔လုိတဲ့ ကုန္ပစၥည္းေတြကို ေဒသတြင္းကရယူၿပီး ေဒသတြင္းကရတဲ့ လုပ္သားအင္အားကို အျဖစ္ႏုိင္ဆုံးအသုံးျပဳပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လုိအပ္တဲ့သြင္းကုန္လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ အျမတ္ေတြကိုျပည္ပကုိထုတ္ ယူခြင့္ရထားတဲ့တုိင္ေအာင္ ေရႊတူးေဖာ္မႈလုပ္ငန္းက ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံေတြရဲ႕ ေငြေပးေငြယူရွင္းတမ္း အေပၚ အက်ဳိးသက္ ေရာက္မႈကႀကီးမားပါတယ္။ ေရႊတူးေဖာ္တဲ့လုပ္ငန္းက စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတုိး တက္မႈကို အဟန္႔အတားျဖစ္ေစတဲ့ ေငြေၾကးေထာင္ပံ့မႈမ်ဳိးကေန ကင္းလႊတ္မႈ ရွိပါတယ္။ လယ္ယာစုိက္ပ်ဳိးထုတ္ လုပ္မႈမွာေပးတဲ့ ေထာက္ပံ့ေၾကးမ်ဳိးလုိ မဟုတ္ပါဘူး။
ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံတစ္ခုအတြက္ ေရႊတူးေဖာ္တဲ့လုပ္ငန္းေၾကာင့္ရရွိတဲ့ အက်ဳိးအျမတ္က ပို႔ကုန္ကေန၀င္ေငြရ တာတင္မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီလုပ္ငန္းကေန အစိုးရအတြက္ အေကာက္အခြန္ ေတြ၊ နည္းပညာလႊဲေျပာင္းမႈေတြ၊ ကြၽမ္းက်င္လုပ္သားေတြနဲ႔ေဒသတြင္းေနထုိင္သူေတြကုိ အလုပ္အကိုင္ေလ့က်င့္မႈေတြေပးႏုိင္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အလုပ္ အကုိင္အခြင့္အလမ္း ေတြကိုလည္း တုိးခ်ဲ႔ရရွိႏုိင္ပါတယ္။ လက္၀တ္လက္စားထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းေတြအတြက္ လည္း ထူးျခားတဲ့အေျခခံေတြကို ရရွိေစႏုိင္ပါတယ္။
ေရႊကို ဓနဥစၥာတစ္ခုအျဖစ္လည္း ယူဆထားပါတယ္။ ေငြေၾကးစုေဆာင္းဖုိ႔အတြက္ ေရႊျပား၊ ေရႊေခ်ာင္းေတြဟာ အေရးပါတဲ့အခန္းက႑ကပါေနပါတယ္။ ဆင္းရဲတဲ့ႏုိင္ငံေတြ အတြက္ ေဘးဒုကၡကိုတားဆီးႏုိင္မဲ့အတား အဆီးတစ္ခုအျဖစ္သုံးႏုိင္ပါတယ္။

Source: Commodityonline.
အယ္ဒီတာအဖြဲ႔၀င္တစ္ဦး